MEHMET MUSTAFA KILIÇKAYA
Düzce Tıp Fakültesi Dergisi - 2015;17(2):85-88
Halitozis ya da ağız kokusu bir teşhis değil, semptomdur. Kulak burun boğaz kliniğinde sık karşılaştığımız ve altta yatan bazı ciddi hastalıkların habercisi olabilir. Bu yüzden ağız kokusunun tanısını koymak ve sebebini bulmak önemlidir. Ayrıca sosyal ve psikolojik etkilerinden dolayı halitozisi tedavi etmek gerekir. Nefes, metabolizmamızın ürettiği uçucu organik bileşiklerin yüzlercesini içerir. Nazofarinks, larenks ve akciğer kanseri gibi bazı hastalıklar bu gaz karışımını değiştirebilirler. Bu yüzden dışarı verilen gazların analizi önem kazanmıştır. Yeni teknolojiler, yeni cihazların geliştirilmesini teşvik etmişlerdir. Elektronik burun olarak adlandırılan bu aletlerle nefesin analizi, önemli non-invaziv tanısal metod haline gelmiştir. Literatürde, oral malodor ve halitozis ile eş anlamlı olarak kullanılan ağız kokusu, ağız ve nazal pasajdan hoşlanılmayan kokunun yayılmasıdır. Toplumun yaklaşık %25’inde görülür ve geniş sosyal ve ekonomik etkiye sahiptir. Halitozis; gerçek halitozis (fizyolojik halitozis ve patolojik halitozis), psödohalitozis ve halitofobia olarak sınıflandırılır. En sık sebep ağız içi hastalıklardır. Bunların içinde de en önemli etyolojik faktör ise paslı dildir. Ağız dışı nedenler arasında en sık rinit ve sinüzit gibi diğer kulak burun boğaz hastalıkları görülür. Treponema denticola, Porphyromonas gingivalis, Tanneralla forsythia, Fusobacterium nucleatum, Prevotella intermedia, Prevotella nigrescens, Actinobacilli ve Solobacterium moorei halitozisli hastalarda yaygın olarak izole edilen ve uçucu sülfür bileşikleri (VSCs) üreten bakterilerdir. Halitozisde tedavi etyolojiye göre yapılmalıdır. Fizyolojik halitozisde dişin fırçalanması, diş ipliği kullanılması, dilin temizlenmesi ve chlorhexidine, cetylpyridinium chloride ve çinko içeren antimikrobial gargara ve diş macunlarının kullanımı ağız kokusunu önemli derecede azaltır. Bir çalışmada, dilin dorsumuna lazer uygulanmasıyla halitoziste önemli derecede azalma olduğu belirtilmiştir.
