Burak BAHADIR, Eda ASLANBABA BAHADIR
Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası - 2026;79(2):161-170
Amaç: Çalışmamızda hareket koruyucu servikal disk protezi uygulanan 215 hastanın klinik ve radyolojik pre/postoperatif bulgularını inceleyerek hareket koruma etkinliği, heterotopik ossifikasyon, komşu segment etkileri gibi parametreleri değerlendirmeyi amaçladık. Yöntem: Anterior servikal diskektomi ve hareket koruyucu servikal disk protezi uygulanan 215 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Demografik özellikleri, preoperatif ve postoperatif boyun ağrısı, görsel analog skala (VAS, 0-10) skoru, Neck Disability Index (NDI), SF-36 yaşam kalitesi anketi (fiziksel ve mental komponentler), Odom's kriterleri kaydedilmiştir. Direkt grafi, MRG ve BT incelemeleri yapılmıştır. Bulgular: Hastaların preoperatif ve 24. ay VAS skorları arasındaki fark anlamlıydı (p <0.001). NDI skorlarının preoperatif ortalaması 38.4 +/- 8.6 iken, 24. ayda 12.7 +/- 6.2 düzeyine gerilediği görüldü (p <0.001). Miyelopatili hastalarda iyileşme daha sınırlı olmakla birlikte, her iki grupta da anlamlı düzelme kaydedildi (p <0.001). SF-36 anketine göre fiziksel komponent preoperatif 42.6 +/- 9.4, 24. ayda 73.8 +/- 8.1 (p <0.001), mental komponent preoperatif 45.3 +/- 10.2, 24. ayda 76.1 +/- 7.9 (p <0.001) saptandı. Odom's kriterlerinde %84,7 oranında hasta sonuçlarından memnun olduğu saptanmıştır. Radyolojik sonuçlara bakıldığında; disk yüksekliği kazanımı istatistiksel olarak anlamlıydı (p <0.001). Segmental lordoz postoperatif değerleri preoperatiften anlamlı yüksekti (p <0.001). Segmental hareketlilikte >=4 derece hareket açıklığı koruyan hasta oranı %87,4 ve 24. ayda komşu segment dejenerasyonu gelişen hasta sayısı 19 (%8,8) idi. Klinik olarak anlamlı heterotopik ossifikasyon (Tip III-IV) hastaların %7.3'ünde görüldü. Sonuç: Çalışmamızda servikal disk protezi kullanılan hastalar; ağrı, fonksiyon kazanımı, komplikasyonlar ve yaşam kalitesi açısından incelenmiştir. Bulgularımız servikal disk protezinin önemli bir tedavi seçeneği olduğunu ve cerrahi karar alınırken dikkate alınması gerektiğini ortaya koymaktadır.
