Elif Aybüke ÖZTÜRK, Yasemin Bahar ACAR
European Journal of Research in Dentistry - 2025;9(3):150-156
Amaç: Öncelikli amaç, çocuklar ve ebeveynlerinin karma dişlenme döneminde karşılaşılabilen farklı maloklüzyonların tedavi ihtiyacını nasıl değerlendirdiklerinin belirlenmesidir. İkincil amaç; çocukların kendi maloklüzyon farkındalıklarını ve ebeveynlerin çocuklarının dişlerini tanıma düzeyinin değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntemler: Faz-I ortodontik tedavi endikasyonu olan 8-10 yaş aralığındaki 32 çocuğa (15 erkek,%47; 17 kız,%53) ve 32 ebeveyne, ilk muayene sırasında karma dişlenme dönemine ait 10 farklı ağız içi fotoğraf içeren bir powerpoint sunumunda; çapraşıklık, artmış overjet, derin kapanış, ön açık kapanış, anterior diastema, anterior ve posterior çapraz kapanış, tek diş çapraz kapanış gibi maloklüzyonlar; ideal karma dişlenme; ve çocuğun kendi ağız içi fotoğrafı gösterilmiştir. Tedavi ihtiyacının değerlendirilmesi için 100 mm'lik Görsel Analog Skala kullanılmıştır. Anlaşılırlığının artması amacıyla Görsel Ağrı Şiddeti Ölçekleri eklenmiştir. Her katılımcıya The Index of Orthodontic Treatment-Aesthetic Component ölçeğinin 1 ve 10 numaralı fotoğrafı ve çocuğun ağız içi fotoğrafı gösterilmiş; çocuğun dişlerinin görünümüne en yakın fotoğrafı belirlemesi istenerek çocukların maloklüzyon farkındalıkları ve ebeveynlerin çocuklarının dişlerini tanıma düzeyi değerlendirilmiştir. Bulgular: Cinsiyete göre çocuklarda skorlar arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Çocukların posterior çapraz kapanış, anterior diastema ve derin kapanış için skorları; artmış overjet, ön açık kapanış ve tek diş çapraz kapanış skorlarından anlamlı şekilde düşük bulunmuştur. Ebeveynlerde posterior çapraz kapanış; artmış overjet (p:0.041), ön açık kapanış (p:0.022) ve tek diş çapraz kapanış (p:0.015) görüntülerinden anlamlı şekilde düşük bulunmuştur. Her iki grupta ideal karma dişlenme ortalaması diğer maloklüzyon tiplerinden anlamlı şekilde düşük olmakla birlikte; ebeveynlerin ideal görüntü (p:0.013), anterior diastema (p:0.048) ve posterior çapraz kapanış (p:0.003; p<0.05) için ortalamaları, çocuklardan anlamlı düzeyde yüksektir. İki çocuk kendi fotoğrafını tanıyamazken ebeveynlerin hepsi tanımıştır. Sonuç: Çocuklarda ve ebeveynlerde ideal algısının bulunduğu ancak normal algılarının aynı olmadığı tespit edilmiştir. Her iki grupta posterior çapraz kapanışın VAS ortalamasının diğer maloklüzyonlardan anlamlı derecede düşük bulunması; gözden kaçabilecek bir maloklüzyon çeşidi olduğunu, bireylerin bilinçlendirilmesi gerektiğini göstermektedir .
