Çağdaş Savaş, Muhammed Zeyit Alemdar, Gözde Yeşiltepe
Adli Tıp Dergisi - 2026;40(1):123-127
Gıda vb. yabancı cisimler nedeniyle üst solunum yolunun tıkanması durumunda uygulanan Heimlich manevrası ilk kez 1974 yılında Dr. Henry Heimlich tarafından tanımlanmıştır. Mevcut manevranın güncel ve uygulanır olması sebebiyle oluşabilecek komplikasyonlarının otopsi olgularında vurgulanıp tartışılmasının önemi açıktır. Çalışmamızda Heimlich manevrasının nadir travmatik komplikasyonlarından olan mezenter yaralanması saptanan otopsi olgusunun bulguları paylaşılacaktır. 65 yaşında erkeğin kaldığı engelli bakımevinde yemekhanede öğle yemeğini yedikten sonra boğulur vaziyette morardığı ve zor nefes aldığı bildiriliyor. Bakımevi hemşiresi tarafından Heimlich manevrası yapılarak, ağızdan et ve ekmek parçaları çıkarılıyor. İki günlük yoğun bakım yatışı sırasında endotrakeal tüp içi sindirilmiş et parçaları aspire ediliyor ve arrest olması neticesinde CPR uygulanıp exitus kabul ediliyor. Yapılan otopside iç muayenede Heimlich manevrasının bir komplikayonu olarak mezenterde yüzeyel laserasyon ve kanama alanı saptandı. Mezenterde yapılan histopatolojik inceleme kanama ve yırtığı doğruladı. Ölümün gıda aspirasyonuna bağlı mekanik asfiksi ve gelişen komplikasyonlar neticesinde meydana geldiği yönünde görüş bildirildi. Heimlich manevrası uygulanan adli otopsi olgularında adli tıp uzmanı oluşabilecek tüm komplikasyonları göz önünde bulundurmalı, artefaktlar açısından doğru ayırıcı tanı ve bu lezyonların ölümde rolü bulunup bulunmadığı konusunda doğru değerlendirme yapmalıdır. Bu yaklaşım ölüm sebebi ve orjininin doğru tespit edilmesinin yanı sıra başka birçok medikolegal problemi de önleyebilecektir.
