AHMET AKICI, MEHMET MURAT KILBOZ, SALİH MOLLAHALİLOĞLU, ŞENAY ÖZGÜLCÜ, ALİ ALKAN
Clinical and Experimental Health Sciences - 2016;6(4):166-172
Amaç: İlaç firması tanıtım faaliyetleri (İFTF) hekimlerin reçeteleme davranışına etki eden faktörler arasında sayılmaktadır. Araştırmada bu faaliyetlerin etkileri hakkında aile hekimi (AH) ve uzman hekimlerin (UH) düşüncelerinin belirlenmesi amaçlandı. Yöntemler: Türkiye’nin farklı illerindeki aile sağlığı merkezlerinde görev yapan 1062 AH’ye ve devlet hastanelerinde görev yapan 562 UH’ye anket uygulandı. Ankette ilaç kullanımına ilişkin bazı soruların yanı sıra hekimlerin İFTF’ye yaklaşımlarını ayrıntılı şekilde değerlendiren sorular soruldu. Alınan yanıtlar hekimlerin bazı demografik ve mesleki özelliklerine göre karşılaştırıldı. Bulgular: AH’lerin %82, 8’si UH’lerin %88, 6’sı “İFTF’den genel olarak hekimlerin etkilendiğini/bazen etkilendiğini” beyan etti. “İFTF’den etkilendiğini” düşünenlerin AH’lere kıyasla UH’lerde daha yüksek olduğu saptandı (p=0.006). AH’lerin %56, 3’ü, UH’lerin %43, 3’ü ürün tanıtım temsilcisi tarafından son 5 iş günü içinde ziyaret edilme sıklıklarını “5 kezden fazla” olarak beyan etti.“ Tanıtım sonrası reçetelenen ilaçların taşıdığı düşünülen özellikleri” konusunda hekimlerin düşünceleri sorgulandığında, AH ve UH’ler bu ilaçların alternatiflerinden “daha ucuz” (sırasıyla, %52, 8 ve %47, 8) ve “daha az yan etkili” (sırasıyla, %52, 7 ve %49, 3) şeklindeki beyanları ile karşılaşıldı. Sonuç: Araştırmaya katılanların beyanları, İFTF kapsamında hekimlerin sık ziyaret edildiklerini ve bu faaliyetlerden yüksek oranda etkilendiklerini ortaya koymaktadır. AH ve UH’lerin konuya ilişkin deneyim ve yaklaşımlarında tespit edilen farklılıklar, İFTF’nin akılcı yürütülmesinde göz önünde bulundurulması gereken önemli bir unsur olarak dikkati çekmektedir.
