ÖZLEM PÖLENT, GULCİN SAGDİCOGLU CELEP
Balkan Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;4(1):34-41
Kronik Böbrek Yetmezliği (KBY) hastalarının beslenme durumunun değerlendirilmesi özellikle hemodiyaliz (HD) sürecinin beraberinde getirdiği diyet ve sıvı kısıtlamaları nedeniyle sıklıkla karşılaşılan malnütrisyonun erken teşhisi ve tedavisinde önemlidir. Malnütrisyonun değerlendirilmesinde klinik kullanımı olan birçok ölçüm aracı geliştirilmiştir. Bu beslenme durumu değerlendirme araçları hitap ettiği kitle ve kullanım alanlarına göre farklılık göstermektedir. Geniş kapsamları, uygulanmasında özel bir ekipmana gereksinim duyulmaması ve kısa sürede gerçekleştirilebilmesi nedeniyle beslenme durumunun etkili bir şekilde değerlendirilmesine ve malnütrisyonun tespit edilmesine olanak sağlayan Subjektif Global Değerlendirme – 7P (SGD-7P) ve Malnütrisyon İnflamasyon Skoru (MIS), HD hastalarında en sık kullanılan öznel değerlendirme araçlarındandır. Ayrıca HD bireylerin fiziksel, psikolojik ve sosyoekonomik durumlarını etkileyerek yaşam kalitelerini değiştirebilmektedir ve bu değişim çoğunlukla negatif yönde bir eğilim göstermektedir. Bu popülasyondaki hastaların yaş ortalamasının yüksek olması günlük yaşam aktivitelerinin ve kendi başına iş yapabilme kapasitesinin de etkilenmesine sebep olmaktadır. HD hastalarının daha kötü yaşam kalitesine sahip olması komplikasyon risklerini ve mortaliteye yatkınlığı da beraberinde getirmektedir. Bireylerin yaşam kalitesinin değerlendirilmesinde Böbrek Hastalığı Yaşam Kalitesi Ölçeği-36 (KDQOL-36) ölçüm aracı etkili bir yöntem olarak karşımıza çıkarken bu ölçüm araçlarının kombine bir şekilde kullanılması hastaların genel durumunun gözlenmesi ve takibinde daha güçlü sonuçlar vermektedir. Malnütrisyonun erken teşhisi için beslenme durumunun düzenli aralıklarla değerlendirilmesi ve yaşam kalitesinin belirli aralıklarla değerlendirilerek hastalara gerekli desteklerin sağlanması hastaların klinik seyrinin iyileşmesi ve mortalite riskinin azaltılmasında önem arz etmektedir.
