HEMODİYALİZ TEDAVİSİ ALAN BİREYLERE UYGULANAN MÜZİK TERAPİSİNİN KAŞINTI, KAS KRAMPLARI VE KONFORA ETKİSİ: HEMŞİRELİK TEMELLİ YARI DENEYSEL BİR ÇALIŞMA

Soner TELLİ, Merve ÇAYIR YILMAZ

Nefroloji Hemşireliği Dergisi - 2026;21(3):165-174

Amasya University Institute of Health Sciences, Amasya, Türkiye

 

Amaç: Bu araştırma, hemodiyaliz tedavisi alan bireylere uygulanan müzik terapisinin kaşıntı, kas krampları ve konfor düzeyine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tek gruplu ön test-son test yarı deneysel desende yürütülen bu araştırma, Türkiye'deki bir kamu hastanesinin hemodiyaliz kliniğinde tedavi gören 39 birey ile gerçekleştirilmiştir. Hemodiyaliz tedavisi alan bireylere dört hafta boyunca her diyaliz seansında 30 dakikalık müzik terapisi uygulanmıştır. Araştırma verileri Hasta Tanıtım Formu, 5-D Kaşıntı Ölçeği, kas krampı şiddetinin değerlendirilmesi için Görsel Analog Skala ve Hemodiyaliz Konfor Ölçeği Versiyon II kullanılarak toplanmıştır. Ön test ve son test puanlarının karşılaştırılmasında bağımlı gruplarda t testi kullanılmıştır. Bulgular: Hemodiyaliz tedavisi alan bireylerin 5-D Kaşıntı Ölçeği ön test puanı 14,41+/-3,36 iken son test puanı 10,56+/-3,24; kas krampı şiddetine ilişkin Görsel Analog Skala ön test puanı 7,61+/-2,08 iken son test puanı 5,48+/-2,34; Hemodiyaliz Konfor Ölçeği Versiyon II ön test puanı 81,58+/-9,86 iken son test puanı 88,69+/-9,81 olarak bulunmuştur. Müzik terapisi sonrasında bireylerin kaşıntı ve kas krampı düzeylerinde anlamlı azalma, konfor düzeylerinde ise anlamlı artış olduğu belirlenmiştir (sırasıyla, t=7,526; t=6,681; t=-8,114; p<0,05). Sonuç: Hemodiyaliz tedavisi alan bireylere uygulanan müzik terapisinin kas krampı ve kaşıntı düzeylerini azalttığı ve konfor düzeyini artırdığı bulunmuştur. Hemodiyaliz tedavisi alan bireylerin sık deneyimledikleri kaşıntı ve kas kramplarının azaltılmasında ve konfor düzeylerinin artırılmasında hemşirelerin müzik terapisini kullanmaları önerilmektedir.