UĞUR ÖZDEMİR, DERYA KAŞKARİ, A EFTAL YÜCEL
Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi - 2023;56(1):6-10
Amaç: Spondiloartropati (SpA), renal replasman tedavisi (RRT) alan son dönem böbrek yetmezliği (SDBY) olan hastalarda beta2-mikroglobulin (beta2-M) birikimi nedeniyle özellikle aksiyal eklemlerin enflamatuar yıkımına bağlı olarak gelişir. Bu çalışmada, RRT alan SDBY hastalarında SpA sıklığını ve bunun enflamatuar sırt ağrısı (ESA) ile enflamatuar klasik SpA tanı kriter setleri ile olan ilişkisi araştırılmıştır. MATERYAL VE METOD: Toplam 140 hemodiyaliz tedavisi ile takip edilmekte olan hasta dahil edildi. Hastalardan demografik bilgiler, laboratuvar testleri, klinik bulgular, HLA (insan lökosit antijen) allel alt gruplarının verileri toplandı. SpA’ya bağlı ağrısı olan hastalarda sakroiliak ve ayak lateral grafileri ve tanı netleştirilemeyen hastalardan gerekirse sakroiliak tomografi çekildi. SpA sıklığı, Amor ve ESSG (The European Spondyloarthropathy Study Group) tanı kriter setlerine göre araştırıldı. SONUÇLAR: Elli iki hasta (%37) kadındı. Ortanca yaş 51 ± 15 idi. Hastaların 22’sinde ESA ve 28’inde sakroiliit saptandı. CRP açısından ESA’ya ve sakroiliite göre anlamlı fark vardı (p=0.028, p=0.043). 21 (%15) hastada SpA tespit edildi. HLA-A1 varlığı ve HD süresi SpA için bağımsız risk faktörleri olarak belirlendi. SONUÇ: SDBY olan ve HD tedavisine girmekte olan hastalarda SpA tanısında radyolojik kriterlere ek olarak ağrının enflematuvar karakterde olup olmadığı ve enflamatuar belirteçler araştırılmalıdır.
