Yusuf Berkcan YANAR, Burçin ALTINBAŞ, Sinan ÇAVUN, Murat YALÇIN, Mustafa Sertaç YILMAZ
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;52(1):0-0
Kolinerjik ve kannabinoiderjik sistemlerin kardiyovasküler sistem üzerindeki etkileri göz önünde bulundurularak, bu çalışmada her iki sistemin hemorajik hipotansiyon koşullarındaki etkileşiminin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmada erişkin erkek Sprague Dawley albino sıçanlar kullanılmıştır. Sevofluran anestezisi altında, hayvanlara kardiyovasküler parametrelerin izlenmesi, hemorajik hipotansiyon oluşturulması ve intravenöz (IV) enjeksiyon uygulamaları için sırasıyla sol karotis artere ve juguler vene kateter yerleştirilmiştir. Hipotansiyon, 10 dakika içinde 100 gram vücut ağırlığı başına toplam 2,2 ml kan alınarak oluşturulmuştur. Kan alma sonucunda ortalama arter basıncında (MAP) şiddetli ve uzun süreli bir düşüş meydana gelmiştir. Rimonabant (kannabinoid CB1 reseptör antagonisti) ve DMSO'nun IV enjeksiyonu, hipotansif sıçanlarda MAP'ı hızlı ve anlamlı şekilde artırmıştır. Sub-efektif dozda uygulanan CDP-kolin, MAP'ta hafif bir artış göstermiştir. Ancak bu doz CDP-kolin DMSO ile birlikte uygulandığında, CDP-kolin veya DMSO'nun tek başına oluşturduğu etkilere kıyasla daha belirgin ve uzun süreli bir MAP artışı meydana gelmiştir. Rimonabant, hipotansif sıçanlarda DMSO ile birlikte uygulanan sub-efektif doz CDP-kolinin MAP artırıcı etkisini kısmen engellemiştir. Bu bulgular, CDP-kolinin DMSO ile sinerjistik bir etkileşim göstererek hemorajik hipotansiyon sırasında MAP'ta daha güçlü ve uzun süreli bir artış sağladığını ortaya koymaktadır. Öte yandan, benzer koşullar altında CDP-kolin ile rimonabant arasında MAP üzerindeki etkiler açısından antagonistik bir etkileşim bulunduğu görülmektedir. Bu sonuçlar, hemorajik hipotansiyon koşullarında kannabinoid CB1 reseptörleri ile kolinerjik sistem arasında bir etkileşim olduğuna işaret edebilir.
