ZİLAN BARAN, ESRA AKIN
Genel Sağlık Bilimleri Dergisi - 2023;5(1):58-76
Amaç: Bu çalışmanın amacı, hemşire kaynaklı ilaç hatalarının tespit edilmesi ve önlenmesine yönelik yapılan çalışmaların sistematik olarak incelenmesidir. Yöntem: Çalışma sistematik derleme niteliğindedir ve oluşturulmasında PRISMA kontrol listesinden faydalanılmıştır. Çalışmaya, 2015-2020 tarihinde İngilizce ve Türkçe dilinde yayımlanmış tam metnine ulaşılabilen çalışmalar dâhil edilmiştir. Taramalar, ulusal ve uluslararası nitelikte olan “Pubmed”, “EBSCOhost”, “Science Direct”, “Cochrane”, “Google Scholar”, “Google Akademik”, “Ovid”, “Scopus” veri tabanlarında “nursing”, “nursing errors”, “medication error”, “medicine error”, “curent approaches”, “study protocol” anahtar kelimeleri kullanılarak yapılmıştır. Bulgular: Çalışmanın örneklemini, dâhil edilme kriterlerini karşılayan 21 nicel çalışma oluşturmuştur. Araştırma kapsamında incelenen çalışmalarda hemşirelerin ilaç uygulamalarında çok fazla hata ile karşılaştıkları, ancak hata bildirimi yapmadıkları, hemşirelik öğrencilerinin de ilaç uygulama ve doz hesaplamalarında yeterli bilgiye sahip olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca hemşire ve hemşirelik öğrencilerinin eğitiminde ilaç hatalarını önlemeye yönelik yapılan çalışmaların hataları azalttığı ve saptanmıştır. Sonuç ve Öneriler: Bu sistematik derleme sonucunda hemşirelerin çoğunluğunun ilaç hatası yaptığı ve ilaç hatalarını önlemeye yönelik geliştirilen uygulamaların olmasına karşın kurum politikalarıyla birleştirilmemesinden kaynaklı etki alanının sınırlı kaldığı görülmüştür. Bu nedenle, ilaç hatalarını önlemek için kurum politikalarının geliştirilmesi ve hizmet içi eğitimlerin kalitesinin arttırılması önerilmektedir.