HEMŞİRELERDE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK KONUSUNDA YAPILMIŞ ÇALIŞMALARIN İNCELENMESİ: SİSTEMATİK DERLEME

Nazmiye KÖSEOĞLU, İbrahim KAVASLAR, Handan ALAN

Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi - 2026;8(1):302-316

İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul

 

Amaç: Bu sistematik incelemede hemşirelerin örgütsel bağlılık düzeyleri ve ilişkili etmenleri inceleyen, Türkiye'de yürütülmüş araştırmaların kapsamlı bir analizini gerçekleştirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırmada retrospektif olarak 2011-2021 yılları arasındaki yayımlanmış Türkçe akademik çalışmalar değerlendirilmiştir. Literatür taramasında Dergi Park Akademik, EBSCO host, Google Scholar ve ULAKBİM veri tabanlarında "hemşire" ve "örgütsel bağlılık" anahtar kelimeleri kullanılmıştır. Bulgular: Literatür taraması sonucunda 1946 akademik yayına ulaşılmış, belirlenen kriterlere uygun 14 makale detaylı incelemeye tabi tutulmuştur. Analiz edilen çalışmaların çoğunluğunda (%71,4; n:10) hemşirelerin örgütsel bağlılığının orta seviyede olduğu tespit edilmiştir. Örgütsel adalet, güven, özdeşleşme, liderlik yaklaşımları, iş doyumu, mesleki bağlılık, iletişim kalitesi ve yaşam memnuniyetinin örgütsel bağlılıkla pozitif ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Diğer yandan sinizm ve işten ayrılma eğiliminin örgütsel bağlılıkla negatif ilişkili olduğu raporlanmaktadır. Sonuç: İncelenen araştırmalar, Türkiye'deki hemşirelerin orta düzeyde örgütsel bağlılık gösterdiğini, özellikle devamlılık bağlılığının diğer boyutlara kıyasla daha yüksek olduğunu ve örgütsel bağlılığın çeşitli kurumsal davranış parametreleriyle ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Hemşirelerin örgütsel bağlılığını güçlendirmek için, tespit edilen faktörler doğrultusunda kurumsal ve ulusal düzeyde stratejik politikaların geliştirilmesi önem arz etmektedir.