BURCU ÇAKI DÖNER, ŞİRİN ÇELİKKANT, ZEYNEP GÜNGÖRMÜŞ
Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi - 2023;5(1):36-48
Amaç: Bu çalışmada Upton ve Upton tarafından 2006 yılında geliştirilen “Hemşirelerin Kanıta Dayalı Uygulama Ölçeği”nin Türkçe’ye uyarlanması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu araştırma metodolojik tasarımda olup, örneklemi 217 hemşireden oluşmuştur. Araştırmanın verileri 18 Kasım 2021 15 Nisan 2022 tarihleri arasında online ortamda (whatsapp ve e-mail) toplanmıştır. Veriler SPSS 26 ve AMOS 24 paket programlarında değerlendirilmiştir. Ölçeğin geçerliğini belirlemek için; kapsam geçerliği, ölçüt geçerliği, yapı geçerliği (açımlayıcı ve doğrulayıcı) ve hipotez sınaması yapılmıştır. Güvenirliği ise; iç tutarlık güvenirlik katsayısı (cronbach alfa), madde-toplam puan korelasyonları, puanlama tutarlılığı (Sınıf içi korelasyon), Hotellings T2 testi, standart hata, taban tavan etki analizi ve maddeler arası korelasyon katsayılarının ortalaması ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Ölçeğin geçerliği; kapsam geçerliliği, ölçüt geçerliği ve yapı geçerliği (açımlayıcı ve doğru-layıcı) ile değerlendirilmiştir. Ölçeğin kapsam geçerlik indeksi 0,972 bulunmuştur. Ölçüt geçerliğinde; iç ölçüt geçerliği (alt-üst grup karşılaştırması tüm ölçeklerde t= 28,924, p=0,000) ve madde-toplam ko-relasyonları (0,562 0,827) kabul edilebilir değerlere sahiptir. Yapı geçerliğinde yapılan açımlayıcı faktör analizinde; “Kaiser Meyer Olkin” ve “Barlett Testi” (KMO: 0,955, Barlett’s test x²: 4504,032 p<0.001), özdeğer incelemesi (özdeğeri 1’in üzerinde 2 faktör), total varyans açıklaması (%64,245) in-celenmiştir. Doğrulayıcı faktör analizinde uyum indekslerinin çoğu kabul edilebilir/mükemmel uyum aralığında bulunmuştur. Ölçeğin güvenirliği değerlendirmede; iç tutarlık güvenirlik katsayıları (cron-bach alfa: 0,963), madde-toplam puan korelasyonları (0,562 -0,827), puanlama tutarlılığı (Sınıf içi ko-relasyon: 0,963), Hotelling’s T2 testi (F= 11,606, p=0,000), standart hata (SEM: 1,74<6,98), taban tavan etki analizi (Min Fr= %0,5, Max Fr= %1,4) ve maddeler arası korelasyon katsayılarının ortalaması (0,561) çalışılmıştır. Sonuç: Yapılan analizler sonucunda 2 alt boyut ve 22 maddeden oluşan Hemşirelerin Kanıta Dayalı Uygulama Ölçeği’nin istatistiksel olarak geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu bulunmuştur.
