Dilan AKTEPE COŞAR, Hatice DEMİRAĞ, Yusuf AKTEPE
Nuh'un Gemisi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;3(2):121-130
Bu çalışma, hemşirelik öğrencileri arasında sağlığın sosyal belirleyicileri ile e -sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu tanımlayıcı ve kesitsel çalışma, Ekim 2024 ile Mart 2025 tarihleri arasında Türkiye'nin kuzeydoğusun da bulunan bir üniversiteye kayıtlı 255 hemşirelik öğrencisi ile yürütülmüştür. Veriler, "Kişisel Bilgi Formu", "Üniversite Öğrencileri İçin Sağlığın Sosyal Belirleyicileri Ölçeği" ve "E -Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği" kullanılarak yüz yüze görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Verilerin normal dağılım göstermesi nedeniyle veri analizinde parametrik testler kullanılmıştır. İki gruplu karşılaştırmalar için bağımsız örneklem t -testi, ikiden fazla grup arasındaki karşılaştırmalar için ise tek yönlü ANOVA kullanılmıştır. Katılımcıların %37,3'ü sağlık kararları alırken interneti faydalı bulduğunu bildirirken, %39,6'sı çevrimiçi sağlık kaynaklarına erişimin kendileri için önemli olduğunu belirtmiştir. Sosyal sağlık ihtiyaçları (6,52+/-2,15) ve destekleyici sosyal sağlık (3,46+/-1,40) puanlarının ortalaması orta düzeyde iken, genel sosyal sağlık ihtiyaçları (0,56+/-0,81) puanlarının ortalaması düşük bulunmuştur. E -sağlık okuryazarlığı puanının ortalaması (25,29+/-9,07) da orta düzeydedir. Toplam E -Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği puanı, Sağlığın Sosyal Belirleyicileri Ölçeği toplam puanı ile Sosyal Sağlık İhtiyaçları ve Destekleyici Sosyal Sağlık alt boyut puanlarıyla pozitif yönde zayıf düzeyde anlamlı ilişki göstermiştir (p<0,05). Buna karşın, Genel Sosyal Sağlık İhtiyaçları alt boyutu ile E -Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği toplam puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Sonuç olarak, hemşirelik öğrencilerinin e -sağlık okuryazarlığı düzeyi arttıkça sağlığın sosyal belirleyicilerine ilişkin farkındalıkları ve sosyal sağlık ihtiyaçlarını destekleyici davranışları artmıştır. Hemşirelik eğitim müfredatlarına e-sağlık geliştirmeye yönelik uygulamaların, öğrencilerin sağlığın sosyal belirleyicilerine yönelik farkındalıklarını ve destekleyici yaklaşımlarını güçlendirebileceği düşünülmektedir.