Seda Karaçay Yıkar, Melike Nur Sönmez, Evşen Nazik
Etkili Hemşirelik Dergisi - 2026;19(1):88-100
Giriş: Lezbiyen, gey, biseksüel, transseksüel ve interseks (LGBTİ) kavramları herhangi bir genetik ya da biyolojik tehlikeye neden olmamasına rağmen bu bireyler olumsuz tutumlara maruz kalmaktadır. LGBTİ bireylere karşı sergilen olumsuz tutumlar sağlık sistemi de dahil olmak üzere birçok alanda bu bireylerin yetersiz hizmet almasına neden olmaktadır. Hemşireler de mesleği gereği toplumda farklı cinsel yönelimi olan bireylere sıklıkla hizmet sunan çalışanlar arasında yer almaktadır ve bu konuda farkındalığı yüksek olması gereken bir gruptur. Amaç: Bu çalışma ile, hemşirelik öğrencilerinin farklı yönelimlere sahip bireylere yönelik tutumlarının yordayıcılarının belirlenmesi hedeflenmiştir. Yöntem: Tanımlayıcı kesitsel tipte yapılan bu araştırma, Akdeniz Bölgesindeki bir üniversitenin Sağlık Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören 644 hemşirelik öğrencisi ile Kasım- Aralık 2023 tarihleri arasında yürütülmüştür. Veriler, "Kişisel Anket Formu" ve "LGBTİ (Lezbiyen, Gey, Biseksüel, Trans, İnterseks) Bireylere Yönelik Tutum Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler; sayı, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, Dummy değişkeni ve doğrusal regresyon analizi yöntemleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin yaş ortalamasının 20.56 +/-2.05, %79.3'ünün kadın, %79,7'sinin cinsel yöneliminin heteroseksüel, 81.7'sinin en uzun yerleşim yerinin Akdeniz bölgesi ve %40.1'inin LGBTİ birey olmanın kişisel tercihe bağlı olduğunu ifade ettiği görülmüştür. Öğrencilerin ölçek toplam puan ortalamalarının 2,32+/-0.97 olduğu ve LGBTİ bireylere yönelik olumlu tutum sergiledikleri belirlenmiştir. Çalışmada kurulan modele göre; kadın öğrencilerin cinsel yönelim, LGBTİ' li arkadaşa sahip olma, LGBTİ bireylere bakım verme isteği ve LGBTİ 'nin ne olduğuna yönelik görüşleri LGBTİ tutumlarını belirlemede önemli değişkenlerdir. Erkek öğrencilerin ise; LGBTİ' li arkadaşa sahip olma, ekonomik düzey, LGBTİ bireylere bakım verme isteği ve LGBTİ' nin ne olduğuna yönelik görüşleri de LGBTİ tutumlarını belirlemektedir (p<0.005). Sonuç: Hemşirelik öğrencilerinin LGBTİ bireylere yönelik genel olarak olumlu tutumlara sahip oldukları belirlenmiş; ancak erkek öğrencilerin, kadın öğrencilere kıyasla daha olumsuz tutumlar sergiledikleri saptanmıştır. Bu doğrultuda, hemşirelik eğitim müfredatına LGBTİ bireylere yönelik farkındalığı artıracak konuların entegre edilmesi, tüm öğrencilerde daha kapsayıcı ve duyarlı bir bakış açısının gelişmesine katkıda bulunabilir. Daha farklı örneklem gruplarını içeren, multidisipliner anlayışla farklı sağlık profesyonellerinin katıldığı ve öğrencilere verilen eğitimlerin LGBTİ tutumuna etkisinin değerlendirildiği çalışmaların yapılması önerilir.
