Recep ÖZKAN, Taylan ZAMAN, Osman TÜRKMEN, Levent YÜCEL
Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Dergisi - 2025;33(4):202-208
Amaç: Bu çalışma, Türkiye genelindeki hiperbarik oksijen tedavi (HBOT) merkezlerinde gürültü düzeylerini ölçmeyi ve basınç odası operatörlerinin işitme eşiklerine olan olası etkilerini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Gereç ve Yöntemler: Kasım-Aralık 2021 tarihleri arasında 41 HBOT merkezinde ses şiddeti ölçümleri gerçekleştirildi. Gürültü düzeyleri, kalibre edilmiş ses seviyesi ölçer cihaz kullanılarak 4 operasyonel aşamada kaydedildi. Yirmi sekiz uygun operatöre ait odyometrik veriler retrospektif olarak analiz edildi. İşitme eşikleri, mesleki etkileri izole edebilmek amacıyla yaş ve cinsiyete göre Avrupa normu Uluslararası Standartlar Örgütü 7029:2017 standardı kullanılarak düzeltildi. Bulgular: Maksimum eşdeğer sürekli ses seviyesi [Leq (desibel) dB(A)] 81,9 dB(A), en yüksek tepe gürültü seviyesi [Lpeak dB(C)] ise 114,5 dB(C) olarak kaydedildi. Merkezlerin %63,4'ünde, tedavi derinliğinde ventilasyon açıkken 70 dB(A) sınırı aşıldı. Sağ kulakta 4.000 Hz frekansında istatistiksel olarak anlamlı bir işitme eşiği değişimi gözlendi (p=0,039). Hiçbir operatörde klinik gürültüye bağlı işitme kaybı [noise-induced hearing loss (NIHL)] izlenmedi; ancak bulgular erken koklear etkilenim olabileceğini düşündürmektedir. Sonuç: Basınç odası operatörlerinde klinik düzeyde NIHL saptanmamış olmakla birlikte, 4.000 Hz'de anlamlı işitme eşiği değişimi-gürültüye bağlı işitme kaybında genellikle ilk etkilenen frekans-mesleki gürültü maruziyetinin erken işitsel etkilerini göstermektedir. Gürültü düzeyi 70 dB(A)'yı aşan merkezlerde düzenli gürültü izlemeleri, rutin odyometrik değerlendirmeler, işitme koruyucu aparat kullanımı ve mühendislik kontrollerinin uygulanması önerilmektedir. Bu bulgular, HBOT merkezlerine özgü güncellenmiş ulusal yeni yönetmeliğe duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır.
