Yakup DEMİR, Mustafa Kemal ÇELEN, Elif Seren TANRIVERDİ
Mediterranean Journal of Infection Microbes and Antimicrobials - 2026;15(1):197-204
Giriş: İnsan immün yetmezlik virüsü (HIV) enfeksiyonu, yüksek etkili antiretroviral tedavi (HAART) ile etkin şekilde kontrol altına alınabilen kronik bir enfeksiyon hastalığıdır. HIV enfeksiyonu gastrointestinal hastalıklar, bağırsak mikrobiyotası değişiklikleri ve kronik enflamasyon ile yakından ilişkilidir. Bu çalışmada, Türkiye'de yaşayan HIV enfeksiyonu olan ve olmayan bireylerde bağırsak mikrobiyotasındaki değişikliklerin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 15 HIV ile yaşayan birey ve 10 sağlıklı gönüllü dahil edildi. HIV ile yaşayan bireyler başlangıçta ve tedavi başlandıktan en az üç ay sonra tekrar değerlendirildi. Tedavi öncesi ve sonrası örnekler aynı bireylerden alınmış olup eşleştirilmiş boylamsal bir tasarım benimsenmiştir. Tüm katılımcılardan kan ve dışkı örnekleri alındı. Bağırsak mikrobiyotası analizi için 16S ribozomal ribonükleik asit gen dizilemesi yöntemi kullanıldı. Bulgular: HIV ile yaşayan bireyler ile sağlıklı kontroller arasında bağırsak mikrobiyotası açısından anlamlı farklılıklar saptandı. HIV ile yaşayan bireylerde alfa çeşitlilikte anlamlı azalma gözlenirken; Proteobacteria düzeylerinde değişimler ve Firmicutes kompozisyonunda farklılıklar saptandı. Ayrıca, Faecalibacterium, Prevotella ve Lactobacillus cinslerinin göreceli bolluğunda farklılıklar tespit edildi. HAART tedavisi sonrasında, tedavi öncesi döneme kıyasla Phascolarctobacterium ve Blautia cinslerinde farklılıklar ile karakterize kısmi mikrobiyota değişimleri gözlendi. Sonuç: HAART tedavisi, HIV ile yaşayan bireylerde bağırsak mikrobiyotasının kısmen düzelmesi ile ilişkilidir. Bununla birlikte, tedaviye rağmen mikrobiyota değişikliklerinin tamamen normale dönmediği görülmüştür.
