SABRİ ATALAY, HAZAL ALBAYRAK UÇAK
Anatolian Journal of General Medical Research - 2022;32(3):351-356
Amaç: Çalışmamızın amacı, antiretroviral tedaviye erişimde zorluk yaşanmayan gelişmekte olan bir ülkede insan immün yetmezlik virüsü/edinilmiş immün yetmezlik sendromu (HIV/AIDS) olgularında ölüm nedenlerini belirlemek ve mortaliteyi azaltmak için alınabilecek önlemleri belirlemektir. Yöntem: Çalışma 2003-2018 yılları arasında gerçekleştirilmiştir. Hasta verileri 2007 yılına kadar hasta dosyalarından ve bu tarihten sonra hasta dosyalarından ve hastane bilgi yazılım sisteminden alınmıştır. Mortalite nedeni, hastaların başvuru şikayetleri, klinik, radyolojik, mikrobiyolojik ve patolojik bulgulara göre belirlenmiştir. Ölüm nedenleri “HIV ile ilişkili”, “HIV ile ilişkili” ve “diğer” olmak üzere üç grupta incelenmiştir. Bulgular: Çalışmaya polikliniğimizde takip edilen toplam 287 hastadan ölümle sonuçlanan 31 (%10,8) olgu alınmıştır. Olguların yaş ortalaması 47 (25-68) yıl olup, bunların 27’si (%90) erkekti. Hastalarımızın çoğunun ölüm nedeni fırsatçı enfeksiyonlar, özellikle dissemine tüberkülozdu. Maligniteler arasında lenfoma ve Kaposi sarkomu gibi AIDS’yi tanımlayanlar en sık ölüm nedenleri olarak belirlenmiştir. Sonuç: Ölüme en sık AIDS ile ilişkili fırsatçı enfeksiyon ve AIDS’yi tanımlayan maligniteler gibi “HIV ile ilişkili” nedenler neden olmuştur. HIV/AIDS’nin erken teşhisi için risk gruplarının taranması ve tanı konulan hastaların takip ve tedavide tutulması için daha fazla çaba gösterilmelidir.