FATİH TANRIVERDİ, ÜMİT DEMİRKOPARAN, FAHRİ BAYRAM, YUSUF ÖZKUL, MUNİS DÜNDAR, HİLAL AKALIN, TÜRKAN PATIROĞLU, FAHRETTİN KELEŞTİMUR
Journal of Clinical Practice and Research - 2007;29(1):1-6
Amaç: Seks steroidleri ve immün sistem ilişkisinin varlığı insanda bilinmekle birlikte, otoimmün hastalıkların patogenezini anlamak için gerekli olan bu ilişkinin mekanizması halen açık değildir. Erkeklerdeki major seks steroidlerinden olan testosteron ile IL-2R ekspresyonunun lenfosit düzeyindeki fonksiyonel ilişkisi insanda in-vivo ortamda henüz incelenmemiştir. Bu nedenlerden dolay idyopatik hipopogonadotropik hipogonadizmli (İHH) hastalarda planladığımız, konvansiyonel gonadotropin tedavisinin lenfosit alt gurupları ve periferal mononükleer hücrelerdeki (PMBC) IL-2R ekspresyonu üzerine etkileriyle ilgili araştırmanın ön çalışma sonuçlarını sunacağız. Gereç ve Yöntem: İHH tanısı alan 10 erkek hasta (ortalama yaş 25,6 ± 7,1) ve yaş/cinsiyet eşleştirilmiş 10 sağlıklı kontrol (ortalama yaş 27,1 ± 3,9) çalışmaya alınmıştır. Hastalar 12 ay boyunca haftada 3 gün; hCG ve human postmenopozal gonadotropin (hMG) ile tedavi edilmiştir. Lenfosit alt guruplarından CD3, CD4, CD8, CD16 ve CD19 yüzdeleri flow sitometri ile ölçülmüştür. Quantitative real-time PCR ile kontrollerin PMBC'lerinden elde edilen cDNA'larda IL-2R (hedef gen) ve beta-aktin (referans gen) ekspresyonu analiz edilmiştir. Bulgular: Hasta gurubunda tedavi öncesi total lenfosit sayısı kontrollere göre anlamlı olarak yüksek ve ortalama CD4 yüzdesi ise anlamlı olarak düşüktü (P<0,05). Tedavi sonrasında hastalarda lenfosit sayıları azaldı ve CD4 düzeyleri ise normalize oldu (P<0,05). Hastaların ortalama bazal IL-2R mRNA düzeyi % 273.3 ± 50 olarak bulundu ve kontrole göre anlamlı olarak yüksekti. Tedavi sonrasında ise IL-2R mRNA düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı azalma saptandı (%93 ± 13) (P<0,05). Sonuç: Çalışmamızda literatürde ilk defa İHH tanısı alan hastalarda in-vivo olarak seks hormonu ile sitokin reseptörünün ilişkisi lenfosit düzeyinde gösterilmiş oldu. İHH'li hastalardaki gerek lenfosit alt tiplerinde gerekse de daha belirgin olarak IL-2R ekspresyonunda normale göre farklılıklar bulunmakta ve testosteron düzeyinin artmasıyla bu değişiklikler düzelmektedir.
