Eda EYLEMER MOCAN, Özkan KANAT
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;52(1):0-0
İleri evre akciğer adenokarsinomunda ikinci basamak tedavi sonrasındaki tedavi seçenekleri sınırlı kalmaktadır. Bu çalışmada, 2010-2017 yılları arasında Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde metastatik akciğer adenokarsinomu tanısıyla tedavi edilen 95 hastada tedavi paternleri ve sağkalım sonuçları retrospektif olarak değerlendirildi. Genel sağkalım (OS) ve progresyonsuz sağkalım (PFS), üçüncü basamak tedavinin başlangıcından itibaren hesaplandı. Tirozin kinaz inhibitörleri (TKI'lar) 52 hastaya (%54,7) uygulandı. Hem medyan PFS hem de OS, TKI grubunda sayısal olarak daha iyi olmakla birlikte istatistiksel anlamlılığa ulaşmadı (PFS: 4,4 vs. 3,0 ay, log-rank p=0,059; OS: 8,6 vs. 7,4 ay, log-rank p=0,66). Bununla birlikte, çok değişkenli Cox regresyon analizinde üçüncü basamak TKI tedavisi, PFS'de iyileşme ile bağımsız olarak ilişkili bulundu (HR=0,52; %95 GA 0,31-0,85; p=0,01). Erkek cinsiyetin daha kötü OS (HR = 2,02; %95 GA 1,04-3,91; p=0,036) ve PFS (HR=2,46; %95 GA 1,24-4,90; p=0,01) ile bağımsız olarak ilişkili olduğu saptandı. Kötü ECOG performans durumu daha kötü OS (HR=2,30; %95 GA 1,40-3,79; p<0,001) ve PFS (HR=1,80; %95 GA 1,08-3,01; p=0,023) ile ilişkiliydi. Beyin metastazı varlığı da daha kötü OS (HR=1,77; %95 GA 1,10-2,85; p=0,018) ve PFS (HR=1,75; %95 GA 1,08-2,84; p=0,022) ile ilişkili bulunurken, karaciğer metastazı varlığı anlamlı derecede daha kötü OS ile ilişkiliydi (HR=1,72; %95 GA 1,06-2,80; p=0,028). Retrospektif, tek merkezli tasarımına ve sınırlı moleküler verilere rağmen bu gerçek yaşam kohortu, platin bazlı kemoterapi ve TKI'ların ileri basamak tedavinin temelini oluşturduğu rutin klinik uygulamayı yansıtmaktadır.