Ayşe ÇAPAR, Harun ÇITLAK, Şeyma BAŞLILAR, Gökçe KÜLAH
Maltepe Tıp Dergisi - 2026;18(2):32-39
Amaç: Pulmoner emboli (PE), özellikle yaşlı gruplarda morbidite ve mortalitenin önemli bir nedenidir. Bu çalışmada, yaşın hastalık seyrine etkisini incelemek için 65 yaş ve üzeri PE hastalarının klinik, demografik ve laboratuvar bulguları karşılaştırılmıştır. Materiyal- metodlar: Bu retrospektif gözlem çalışması, PE tanısı ile hastaneye yatırılan 188 hastayı içermektedir. Hastaların demografik özellikleri, komorbiditeleri, laboratuvar parametreleri, ekokardiyografi bulguları ve klinik seyri hastane kayıtlarından elde edilmiştir. Hastalar yaş gruplarına göre karşılaştırılmıştır: 65-75 yaş ve >=75 yaş. Bulgular: Tüm grubun ortalama yaşı 72,6+/-7,14 idi, bunların %52,7'si erkek ve 41'i (%21,8) 75 yaşın üzerindeydi. En sık görülen semptom nefes darlığı (%93,6) idi ve DVT (%13,9) 75 yaşın üzerindeki hastalarda daha sık görüldü. D-dimer, pro-beyin natriüretik peptid (pro-BNP) ve troponin düzeyleri yaşlı grupta anlamlı olarak daha yüksekti. Ekokardiyografide sağ kalp dilatasyonu oranı >=75 yaş grubunda daha sık görüldü (%36,1'e karşı %3,4, p<0,001). Yoğun bakım ihtiyacı, hastanede kalış süresi ve yoğun bakımda kalış süresi 75 yaşın üzerindeki hastalarda anlamlı olarak daha yüksekti (sırasıyla p<0,001, p=0,016, p<0,001). Mortalite oranı da yaşlı grupta daha yüksekti (12,2% vs. 3,4%, p=0,042). Sonuç: Kardiyak stres belirteçleri, PE' li yaşlı hastalarda önemli ölçüde daha yüksektir ve bu durum, sağ kalp yükünün artması, hastanede kalış süresinin uzaması ve mortalite ile ilişkilidir. Erken tanı, yakın hemodinamik izleme ve multidisipliner yaklaşım, 75 yaş ve üzeri PE hastalarında mortaliteyi azaltmada kritik öneme sahiptir.
