İLİOTİBİAL BANT SENDROMU İLE İLGİLİ YOUTUBE VİDEOLARININ KALİTE VE GÜVENİLİRLİĞİ: YÜKLEYİCİ PROFİLİNE DAYALI KARŞILAŞTIRMALI ANALİZ

Dilek ULUSOY ÖZKAN, Musa POLAT

Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi - 2026;29(3):390-396

Sivas Cumhuriyet University Faculty of Medicine, Department of Physical Medicine and Rehabilitation, Sivas, Türkiye

 

Amaç: Bu çalışmada iliotibial bant sendromu (ITBS) konusunu ele alan YouTube videolarının kalite ve güvenilirliklerinin değerlendirilmesi ve video kalitesinin hekimler ile hekim dışı sağlık profesyonelleri arasında karşılaştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: İngilizce dilinde 4 farklı arama terimi kullanılarak 5 Temmuz 2025 tarihinde, ITBS ile ilişkili dâhil 44 edilme kriterlerini karşılayan YouTube videosu analiz edildi. Video özellikleri ve içerik üreticisi profilleri kaydedildi. İzleyici etkileşimi ve popülerlig ?ini belirlemek için görüntülenme oranı ile Video Güç İndeksi [Video Power Index (VPI)], kalite ve güvenilirlig ?i değerlendirmek amacıyla ise Genel Kalite Ölçeği [Global Quality Scale (GQS)], "Journal of the American Medical Association (JAMA)" kriterleri ve modifiye DISCERN (mDISCERN) Ölçeği kullanıldı. Bulgular: Değerlendirilen videoların ortalama süresi 515,9 (+/-318,1) saniye, ortalama görüntüleme sayısı ise 256.744,2 (+/-545008.8) idi. İçeriklerin çoğu hekim dışı sağlık profesyonelleri tarafından paylaşılmıştı (n=36, %81,8). Ortalama JAMA, mDISCERN ve GQS skorları sırasıyla 1,66 (+/-0,8), 2,32 (+/-0,86) ve 2,7 (+/-1,1) bulundu. Hekimler tarafından paylaşılan videoların JAMA, mDISCERN ve GQS skorları hekim dışı sağlık profesyonellerinin paylaştığı videolara göre daha yüksekti (sırasıyla p=0,007, 0,006, 0,007). mDISCERN ve GQS puanları ile görüntülenme sayısı (GQS: r=0,411, p=0,006; mDISCERN: r=0,309, p=0,041), beğeni sayısı (GQS: r=0,428, p=0,004; mDISCERN: r=0,327, p=0,030), yorum sayısı (GQS: r=0,425, p=0,005; mDISCERN: r=0,366, p=0,015), görüntülenme oranı (GQS: r=0,444, p=0,003; mDISCERN: r=0,333, p=0,027) ve VPI (GQS: r=0,444, p=0,003; mDISCERN: r=0,331, p=0,028) arasında pozitif korelasyonlar vardı. Sonuç: YouTube'daki ITBS ile ilgili videoların genel kalite ve güvenilirlik düzeyi düşük-orta seviyededir. Hekimler tarafından yüklenen videolar ise hekim dışı sağlık profesyonelleri tarafından paylaşılan videolara kıyasla daha yüksek kalite ve güvenilirlik skorlarına sahiptir.