Servet Kaçar Başaran, Sena Karaca
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - 2026;18(1):194-206
Mükemmeliyetçilik, bireylerin kendilerine ve çevrelerindekilere yönelik aşırı yüksek standartlar belirlemeleri ve hata yapmaktan kaçınmalarıyla karakterize edilen bir kişilik özelliğidir. Son yıllarda mükemmeliyetçiliğin romantik ilişkiler üzerindeki etkileri giderek artan bir akademik ilgiyle incelenmektedir. Bu çalışma, mükemmeliyetçiliğin kişilerarası ilişkilerdeki etkilerini ve romantik ilişkilerde ilişki doyumu, evlilik doyumu, cinsel doyum, affetme/affetmeme, ilişki uyumu vb. gibi çeşitli değişkenlerle ilişkisini ele alan güncel literatürü kapsamlı bir şekilde gözden geçirmektedir. Bu bağlamda, mükemmeliyetçiliğin hem kişilerarası hem de romantik ilişkilerdeki etkisi ele alınmıştır. Gözden geçirilen çalışmalarında, özellikle, başkalarına yönelik ve sosyal düzene yönelik mükemmeliyetçiliğin kişilerarası çatışma, sosyal kopukluk ve düşmanlıkla ilişkili olduğu belirtilmiştir. Ayrıca özellikle uyumsuz/olumsuz mükemmeliyetçiliğin, sosyal düzene yönelik mükemmeliyetçilik ve partner odaklı ve partner tarafından belirlenen mükemmeliyetçiliğin, ilişki dinamiklerini olumsuz yönde etkilediğini yönelik görgül çalışmalar yoğunluktadır. Gelecek araştırmaların, mükemmeliyetçiliğin farklı boyutları ile romantik ilişki süreçleri arasındaki ilişkileri incelemesi, mükemmeliyetçiliğin romantik ilişkilerdeki olumsuz etkilerini azaltmaya yönelik müdahale stratejilerini incelemesi ve terapi süreçlerinde bu faktörün nasıl ele alınabileceğine dair kanıt sunması önerilmektedir. Sonuç olarak, mükemmeliyetçiliğin dengelenmesi, sağlıklı ilişki dinamiklerinin korunmasında kritik bir rol oynamakta olup, bu alanda disiplinlerarası yaklaşımların geliştirilmesi gerekmektedir.
