İLKOKUL ÖĞRENCİLERİNDE AĞIRLIK YÖNETİMİNDE OYUN DESTEKLİ BESLENME EĞİTİMİ PROGRAMININ ETKİNLİĞİ

DİLEK ONGAN, GÜLÇİN UYANIK, GAMZE AĞARTIOĞLU KUNDAKÇI, MEDİNE YILMAZ, CÜNEYT BUHARALIOĞLU, CANAN BURCU GEZGİNCİ

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2023;8(1):145-153

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Beslenme ve Diyetetik Bölümü, İzmir,Türkiye

 

Amaç: Bu ön test-son test tek gruplu yarı deneysel araştırma, İzmir’de bir ilköğretim okulunda eğitim gören 7-9 yaşlarındaki, Beden Kütle İndeksi (BKİ; kg/m2) ≥85. persentil olan çocuklara yönelik planlanan oyun destekli beslenme eğitimi programının etkinliğinin incelenmesi amacıyla yürütülmüştür. Gereç-Yöntem: Araştırma BKİ ≥85. persentil olan, beslenme eğitimine katılmaya gönüllü ve ailesi izin veren, zihinsel engeli bulunmayan öğrencilerle (n=26) gerçekleştirilmiştir. Toplam sekiz hafta boyunca, haftanın iki günü (Çarşamba-Perşembe) okul sonrası 12.50-13.30 saatleri arasında beslenme eğitimi programı uygulanmıştır. Eğitimler her teorik eğitim haftası sonrasında oyunlarla pekiştirilmiştir. Veri toplama araçları olarak “Beslenme Davranışlarını Belirleme Formu”, “Beslenme Bilgi Düzeyi Belirleme Formu”, “Özetkililik-Yeterlik Ölçeği-Çocuk Formu”, “3 günlük Bireysel Besin Tüketim Kaydı Formu” ve “Antropometrik Ölçüm İzlem Formu” kullanılmıştır. Veriler SPSS 25.0 paket programında analiz edilmiş, p<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Öğrencilerin %53,8’i kız, yaş ortalamaları 7,93±0,34 yıldır. Çalışma sonrasında öğrencilerin bazı beslenme davranışlarında (televizyon-bilgisayar başında besin tüketimi, öğün atlama durumu) iyileşmeler görülmüştür. Vücut ağırlığı, BKİ persentili, vücut yağ oranı çalışma sonunda anlamlı artış göstermiştir (p<0,05). Özetkililik-yeterlilik düzeyleri, beslenme bilgi puanları, enerji-besin ögesi alımları değişmemiştir. Enerjinin proteinden sağlanan oranı düşmüştür (p<0,035). Sonuç: Beslenme eğitimi programının aile ve okul çevresini içine alan, fiziksel aktivite eğitimiyle birlikte uzun soluklu, sürdürülebilir programlar çerçevesinde yürütülmesi düşünülmekte, bu fırsatlarına sahip olan okul yönetimlerinin, okul sağlığı hemşireleri ve beslenme uzmanları ile iş birliği içinde olması önerilmektedir.