Yusuf DEMIR, Ahmet Anil BASKURT, Mehmet CEYLAN, Gunes SENOL, Oktay SENOZ
Kafkas Tıp Bilimleri Dergisi - 2026;16(1):68-73
Amaç: Antiretroviral tedavilerin (ART) kullanılabilirliği, İnsan İmmün Yetmezlik Virüsü (HIV) yönetimini dönüştürerek, virüs replikasyonunu etkili bir şekilde azaltıp hasta sağkalım oranlarını artırarak, ölümcül bir enfeksiyondan yönetilebilir kronik bir duruma dönüştürmüştür. Kardiyovasküler hastalık (KVH), HIV ile yaşayan kişilerde morbidite ve ölümün önde gelen nedenlerinden biri olarak giderek daha fazla kabul görmektedir ve bu da ART'nin kardiyovasküler sistem üzerindeki potansiyel olumsuz etkilerinin izlenmesi ihtiyacını vurgulamaktadır. Bu çalışma, HIV enfeksiyonlu bir hasta kohortunda ART'nin kardiyovasküler etkilerini, tedavi öncesi ve sonrası laboratuvar, ekokardiyografik suş ve demografik verileri analiz ederek değerlendirmiştir. Materyal ve Metot: Enfeksiyon hastalıkları kliniğine başvuran ve ART tedavisi alması planlanan toplam elli altı hasta çalışmaya dâhil edilmiştir. Antiretroviral tedavisine başlamadan önce ve üç ay sonra, anamnez, elektrokardiyogram ve strain transtorasik ekokardiyografiyi içeren kapsamlı bir kardiyovasküler değerlendirme yapılmıştır. Bulgular: Çeşitli tedavi rejimlerine göre lipit parametrelerindeki değişikliklerin incelenmesi, tenofovir alafenamid tedavisine tabi tutulan grupta tedavi uygulamasından sonra toplam kolesterolde, düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL) kolesterolde ve yüksek yoğunluklu lipoprotein (HDL) kolesterolde istatistiksel olarak anlamlı bir artış olduğunu ortaya koymuştur. Tedavi sonrası değerlendirilen ekokardiyografik parametrelere ilişkin olarak, sol ventrikül sistolik fonksiyonunda (LVEF) ve diyastolik fonksiyonunda (septal E/e oranı) istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik gözlenmemiştir. Özellikle, sol ventrikül global uzunlamasına strain'de (LV-GLS) önemli bir iyileşme gözlemlendi. Sonuç: Çalışmamız, ART'nin HIV ile enfekte hastalarda miyokardiyal gerilimi artırarak ve enflamatuvar belirteçleri azaltarak kardiyovasküler sağlık üzerinde faydalı bir etki gösterebileceğini ortaya koymaktadır.