Fadime TOSUN, Ufuk KARBAŞ, Hamza NAKIR, Zeliha BOZKURT, Öznur ULUDAĞ, Ebubekir ŞERAMET
Ahi Evran Tıp Dergisi - 2026;10(2):275-283
Amaç : Bu retrospektif kohort çalışması, temel olarak kalça kırığı olan yaşlı hastalarda uygulanan anestezi türü ile hastane içi mortalite arasındaki bağlantıyı değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ek olarak, yoğun bakım ihtiyacı, yaş grupları ve ASA sınıflandırmasına göre kategorize edilen ameliyat sonrası 30 günlük ve 1 yıllık mortalite oranlarını incelemeyi hedeflemektedir. Araçlar ve Yöntem : Araştırmacılar, Ocak 2015 ile Şubat 2022 tarihleri arasında kalça kırığı ameliyatı geçiren hastaların retrospektif bir analizini gerçekleştirerek hastaları üç kategoriye ayırdı: genel anestezi alanlar (Grup G), nöraksiyel anestezi uygulananlar (Grup N) ve periferik sinir bloğu yapılanlar (Grup P). Demografik veriler, ASA skorları, yoğun bakım ihtiyaçları, hastanede kalış süreleri, hastane içi mortalite ile 30 günlük ve 1 yıllık mortalite oranları karşılaştırıldı. Bulgular : Çalışmaya toplam 944 geriatrik hasta katılmıştır (Grup G: n=74; Grup N: n =828; Grup P: n=42). Demografik özellikler gruplar arasında benzer bulunmuş; ancak ASA skorları periferik sinir bloğu grubunda belirgin şekilde daha yüksek saptanmıştır (p=0,002). Gruplar arasında yoğun bakıma kabul oranlarında anlamlı bir farklılık görülmüş (p<0,001); %59,5 ile en yüksek oran Grup P'de iken, bunu %52,7 ile Grup G ve %34,1 ile Grup N izlemiştir. Yoğun bakımda ve hastanede kalış süreleri benzerdir. Hastane içi mortalite, periferik sinir bloğu grubunda daha yüksek bulunmuş (p=0,026), 30 günlük veya 1 yıllık mortalite oranlarında ise anlamlı bir fark saptanmamıştır. Anestezi yönteminden bağımsız olarak, 80 yaş ve üzeri hastalar ile daha yüksek ASA skoruna sahip olanlarda mortalitenin arttığı gözlenmiştir. Sonuç : Kalça kırığı ameliyatı geçiren geriatrik hastalarda anestezi türü, mortalite oranları ve yoğun bakım ihtiyacı ile ilişkili görünse de, ileri yaş ve daha yüksek ASA sınıflandırması gibi hastaya bağlı faktörlerin çok daha belirgin bir etkisi olabilir. Farklı anestezi yöntemleri arasında uzun dönem mortalite açısından kayda değer bir fark görülmemiştir.
