Merve Damla KORKMAZ, Ayşe Nur SARIKOÇ, Şeyma TEKO, Cansın Medin CEYLAN
İstanbul Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Dergisi - 2025;10(29):36-43
Amaç: Bu araştırmanın amacı, inme hastalarının demografik ve klinik özellikleri ile bakımverenlerdeki anksiyete, depresyon düzeyi ve uyku kalitesi arasındaki ilişkileri incelemektedir. Gereç ve Yöntemler: Bu kesitsel çalışmaya 25 inme hastası ve hastaların bakımverenleri dahil edildi. Katılımcılardan inmeli hastaların demografik ve klinik özellikleri sorgulanarak Barthel indeksi kaydedildi. Bakımverenlerin depresyon ve anksiyete ile ilişkili semptom şiddetleri Hastane Anksiyete ve Depresyon Skalası (HADS) ve uyku kalitesi Pittsburg Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) ile değerlendirildi. Bulgular: Bakımverenlerin %80'i kadın olup, çoğunluğu (%56) hastaların eşiydi. Bakımverenlerin yaş ortalaması 52.4+/-13.3 yıl, hastaların ise 61.8+/-11.1 yıl olarak bulundu. Bakımverenlerin %16'sının HADS-anksiyete puanı 10'un üzerinde (riskli grup), %56'sının ise HADS-depresyon puanı 7'nin üzerindeydi. PUKİ ile yapılan değerlendirmeye göre, bakımverenlerin %56'sı düşük uyku kalitesine sahipti. Hastaların inme süresi ile bakımverenlerin HADS-depresyon skoru arasında orta düzeyde pozitif korelasyon bulundu (r=0.483, p=0.015). Bakımverenlerin HADS-anksiyete skoru ile HADS-depresyon skoru (r=0.486, p=0.014) ve HADS-anksiyete skoru ve PUKİ (r=0.514, p=0.009) arasında orta düzeyde pozitif korelasyon gözlendi. Bununla birlikte, hastaların Barthel İndeksi ile bakımverenlerin anksiyete-depresyon şiddeti veya uyku kalitesi arasında anlamlı bir ilişki bulunmadı. Sonuç: Bulgular, inmeli hastalara bakım vermenin depresyon ve düşük uyku kalitesi ile ilişkili olduğunu göstermekte ve inme hastalarına bakımveren bireylerin psikolojik ve sosyal destek ihtiyacını vurgulamaktadır. İnmeli hastaların bağımlılık düzeyinin, bakımverenlerin anksiyete ve depresyon düzeylerine ve uyku kalitesine etkisi olmadığı görülmüştür.
