İNME HASTALARINDA DENGE, AMBULASYON, DÜŞME RİSKİ VE FONKSİYONEL BAĞIMSIZLIK ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Nazlı Derya BUĞDAYCI, Nurdan PAKER, Nida Lale KÖKSAL, Hüseyin ŞİMŞEK, Büşra Şirin AHISHA

İstanbul Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Dergisi - 2026;11(32):26-34

İstanbul Fizik Tedavi Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı, İstanbul/Türkiye

 

Amaç: Bu çalışmanın amacı, inme hastalarında denge, ambulasyon, düşme riski, kognitif durum ve fonksiyonel bağımsızlık arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel çalışmaya 25 inme hastası (13 kadın, 12 erkek) dahil edildi. Hastalar; Berg Denge Ölçeği (BDÖ), İtaki Düşme Risk Ölçeği (İDÖ), Modifiye Rankin Skalası (mRS), Barthel İndeksi (BI), Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği (FBÖ), Standardize Mini Mental Test (SMMT), 10 Metre Yürüme Testi (10MYT) ve 6 Dakika Yürüme Testi (6DYT) ile değerlendirildi. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 62.2+/-10.6 yıl olup, olguların %88'i iskemik inme tanısına sahipti. Vücut kitle indeksi (VKİ) ile 10MYT süresi arasında orta düzeyde pozitif (r=0.594, p<0.01), BDÖ ile ise orta düzeyde negatif korelasyon saptandı (r=-0.464, p<0.05). 10MYT süresi ile 6DYT mesafesi (r=-0.643, p<0.01) ve BDÖ skoru (r=-0.637, p<0.01) arasında orta düzeyde negatif korelasyon bulundu. 6DYT ile BDÖ arasında orta düzeyde pozitif korelasyon saptandı (r=0.698, p<0.01). BDÖ ile BI (r=0.807, p<0.01) ve FBÖ-transfer (r=0.719, p<0.01) arasında yüksek düzeyde pozitif korelasyon bulundu. İDÖ ile BDÖ (r=-0.609, p<0.01), BI (r=-0.552, p<0.01) ve FBÖ-transfer (r=-0.609, p<0.01) arasında orta düzeyde negatif korelasyon saptandı. Ayrıca FBÖ-yürüme ile FBÖ-transfer skorları arasında çok yüksek düzeyde pozitif korelasyon bulundu (r=0.855, p<0.01). Sonuç: İnme hastalarında denge, ambulasyon kapasitesi ve fonksiyonel bağımsızlık arasında güçlü ilişkiler bulunmaktadır. Özellikle denge performansındaki artışın fonksiyonel bağımsızlık ve yürüyüş kapasitesi ile ilişkili olduğu, düşme riskindeki artışın ise fonksiyonel düzeyde azalma ile ilişkili olduğu görülmüştür. Bu bulgular, rehabilitasyon programlarında denge ve ambulasyon odaklı yaklaşımların önemini desteklemektedir.