AHMET ÇAMLIDERE, SELMA SÖYÜK
Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi - 2019;6(3):527-533
Amaç: Bu çalışmada, İstanbul ilinde sağlık turizmi hizmeti verilen hastanelerdeki insan kaynakları bulma ve seçme süreci ile bu süreçte karşılaşılan sorunların tespit edilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu tanımlayıcı kesitsel araştırma; Mart 2016 ile Mayıs 2017 tarihleri arasında, İstanbul’da sağlık turizmi hizmeti veren, Joint Commission International (JCI) akreditasyonu olan, görüşme talebimizi kabul eden 8 hastane yetkilisi ile yürütüldü. Araştırma verileri; literatür doğrultusunda hazırlanan, sağlık turizmi konusunda ders veren dört öğretim üyesi uzman görüşleri doğrultusunda hazırlanan yüz yüze görüşme formu ile toplandı. Nitel araştırma olması sebebiyle veriler analiz edilirken sorulara verilen cevaplar sınıflandırılmıştır. Aynı ve benzer cevabı verenler tek grupta değerlendirilmiş, farklı cevaplar bireysel olarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Görüşme yapılan yetkililerin 2 tanesi İK müdürü, 3 tanesi İK uzmanı, 3 tanesi İK sorumlusu idi. Yaş aralığı 25-40 arasında değişmekte olup yaş ortalaması 30’du. Yöneticilerin İK tecrübesi 1, 5 ile 7 yıl arasında değişmekteydi. 3’ünün sağlık yönetimi ile ilgili eğitimi vardı. Hastanelerin 7’sinde sağlık turizmi ile ilgili bir birim vardı. Sağlık turizmi ile gelen hasta sayısını genelde söylemekten kaçınan yetkililerden 2 tanesi, toplam hasta sayısının %30-40’ı derken, 1 hastane 250 hasta geldiğini belirtti. Bir hastane hariç tüm hastaneler sağlık turizmine yönelik eğitim vermekteydi. 7 hastanede iş analizi yapıldığı belirtildi. Bir hastanede İK planlaması kalite müdürü ile, Bir hastanede üst yönetim ile, 6 hastanede ise İK departmanı tarafından yapılmaktaydı. 6 hastane en çok, özellikle belli alanlarda deneyimli (endoskopi, göz, yeni doğan yoğun bakım) hemşire bulmakta zorlandığını belirtti. Hastanelerin tamamında hem hasta memnuniyeti hem de personel memnuniyeti ölçülmekteydi. 6 hastane personeli ile yabancı hastalar arasında sorun olmadığını, bir hastane yabancı dil sorunu yaşandığını, bir hastane ise Orta Asya ve Arap ülkelerinden gelen hastaların yemek kültürlerinin farklı olması sebebiyle sorunlar yaşandığını belirtti. Sağlık turizminin personel teminine etkisi ile ilgili olarak, 7 hastane yabancı dil bilgisi, tecrübe ve farklı kültürlere açık personelin temin edilmesine yol açtığını belirtti. 6 hastane bünyesinde bulunan uluslar arası hasta birimi ile sigorta şirketleri, danışmanlık ve sağlık turizmi şirketleri ile irtibata geçmektedir. Bir hastane ise sadece kendi uluslararası hasta birimi ile hastalara ulaşmaktaydı. Sonuç: Bu çalışmada, sağlık turizmi hizmeti veren hastanelerin personel temini sırasında diğer hastanelerden farklı olarak yabancı dil bilen, farklı kültürlere açık, genel profili iyi personel bulmak zorunda oldukları, özellikle belli alanlarda profesyonelleşmiş hemşire bulmakta sorun yaşadıkları, hasta ve sağlık çalışanı arasındaki iletişim problemini tercümanlar aracılığıyla çözmeye çalıştıkları saptandı.
