Bahanur KARAÇAR, Gülseren PAMUK, Nilgün SEREMET KÜRKLÜ, Gülşah KANER
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2026;11(3):566-575
Amaç: Bu çalışma, İzmir ilinde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin beslenme alışkanlıklarının saptanması ve beslenme durumlarının değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte planlanan bu araştırmaya, İzmir'deki dört eğitim aile sağlığı merkezine kayıtlı 347 yaşlı birey dahil edilmiştir. Veriler, yüz yüze görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Katılımcıların demografik özellikleri, beslenme alışkanlıkları, besin tüketim sıklıkları ve fiziksel aktivite düzeyleri değerlendirilmiş; beslenme durumları 3 günlük besin tüketim kayıtları üzerinden analiz edilmiştir. Ayrıca, antropometrik (boy, vücut ağırlığı, bel çevresi ve üst orta kol çevresi) ölçümleri alınmış ve vücut bileşimi Biyoelektrik İmpedans Analizi yöntemi ile belirlenmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan yaşlı bireylerin %82,1'i günde iki ana öğün tüketirken, öğün atlama oranı %80,7'dir ve en sık öğle öğünü atlanmaktadır. Erkekler boy uzunluğu, vücut ağırlığı, kas kütlesi ve el kavrama kuvveti açısından kadınlara göre daha yüksek değerlere sahiptir (p<0,05); kadınlarda ise vücut yağ yüzdesi daha yüksektir. Günlük enerji alımı erkeklerde 1893,4+/-412,4 kkal, kadınlarda 1735,6+/-388,6 kkal'dır (p<0,05). Enerjinin %40'ından fazlası yağlardan sağlanmaktadır. Kalsiyum ve B12 vitamin alımları yetersiz bulunurken, peynir ve yumurta tüketimi yüksektir; katılımcıların %82,1'i her gün peynir, %74,6'sı ise her gün yumurta tüketmektedir. Buna karşılık süt, sebze ve meyve tüketimleri düşüktür. Sonuç: Yaşlı bireylerde dengesiz beslenme örüntüleri ve bazı mikrobesin ögelerinde yetersizlik yaygındır. Çalışma, yaşlı nüfusta yeterli ve dengeli beslenmeyi teşvik eden programların geliştirilmesine katkı sunmaktadır.
