TOLGA BİNBAY, KÖKSAL ALPTEKİN, HAYRİYE ELBİ, NESLİ ZAĞLI, MARJAN DRUKKER, FERİDE AKSU TANIK, FERDA ÖZKINAY, HÜSEYİN ONAY, JİM VAN OS
Türk Psikiyatri Dergisi - 2012;23(3):149-160
Amaç: Bir genel toplum örnekleminde psikotik belirtilerin görüldüğü 12 DSM-IV bozukluğunun yaşamboyu yaygınlıklarını saptamak amaçlanmıştır. Yöntem: Çok katmanlı kümeli bir örnekleme yöntemiyle İzmir kent merkezinde yer alan dokuz ilçe ve 302 mahalleden saptanan haneler Kasım 2007-Ekim 2008 arasında ziyaret edildi. Her hanede rastgele örnekleme yöntemiyle seçilen 15-64 yaş arası bir kişiyle görüşme yapıldı. Temel tarama aracı olarak Uluslararası Bileşik Tanı Görüşmesi 2.1 kullanıldı. Olası olguları saptamak için farklı basamaklardan oluşan sistematik bir tarama yapıldı. Olası olgu olarak tanımlanan kişiler DSM-IV İçin Yapılandırılmış Klinik Görüşme ile yeniden değerlendirildi. Klinik değerlendirme yapılamayanların tanıları bildirdikleri kayıtlara ve/veya yakınlarına ulaşılarak ya da tarama sonucuna göre netleştirildi. Bulgular: Toplam 4011 kişi olası psikotik bozukluklar için tarandı. 449 kişi olası olgu olarak tanımlandı. Olası olgulardan 277’sine klinik değerlendirme uygulandı. Görüşülemeyen 172 kişinin tanısı kayıtlar aracılığıyla ya da yapılan ilk taramaya göre netleştirildi. Psikotik belirtilerin görüldüğü 12 DSM-IV bozukluğunun yaşamboyu toplam yaygınlığı %2.62 olarak saptandı. Her bir bozukluğun yaygınlık tahminleri ise şizofreni için %0.74, şizoaffektif bozukluk için %0.20, şizofreniform bozukluk için %0.05, sanrısal bozukluk için %0.10, kısa psikotik bozukluk için %0.12, psikotik bulgulu depresyon için %0.55, bipolar I bozukluk için %0.37, madde kullanımına bağlı psikotik bozukluk için %0.20 ve tıbbi duruma bağlı psikotik bozukluk için %0.07 idi. Sonuç: Psikotik belirtilerin belirleyici olduğu psikiyatrik bozuklukların yaşamboyu yaygınlığı Türkiye’de daha önce bildirilen oranlardan daha yüksektir. %2.5’i aşan yaygınlıklarıyla bu bozukluklar önde gelen halk sağlığı sorunlarından bir tanesini oluşturmaktadır.
