Nazan KOŞTU
Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi - 2025;41(3):555-562
Amaç: Kadına yönelik şiddet konusunda model kullanılarak yapılmış hemşirelik alanındaki lisansüstü tezlerin incelenmesidir. Yöntem: Araştırma 15 -26 Nisan 2024 tarihleri arasında yürütülmüş tanımlayıcı -retrospektif bir çalışmadır. Hemşirelik alanında yapılmış Ulusal Tez Merkez'indeki lisansüstü tezler taranmıştır. Taramada "kadına yönelik şiddet", "kadına yönelik eş şiddeti", "eş şiddeti", "partner şiddeti", "yakın partner şiddeti", "erkek şiddeti", "yakın ilişki şiddeti", "kadın şiddeti", "kadına şiddet", "aile içi şiddet" anahtar kelimeleri kullanılmıştır. Araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan altı tez incelenmiştir. Bulgular: Tezlerde; Tidal Modeli, Teorilerüstü Model, Çözüm Odaklı Yaklaşım Modeli, Planlı Davranış Teorisi, Simülasyon Teorisi ve Çocuk Merkezli Kuram kullanılmıştır. Model kullanan tezlerin tamamı doktora tezidir. Çalışma grupları incelendiğinde şiddet mağduru kadınlar, öğrenciler, hemşire/ebeler ve şiddete tanık olmuş çocuk ve annelerinden oluşmaktadır. Yıllara göre incelendiğinde 2018 -2023 yılları arasında yapıldığı, araştırma desenine göre çoğunluğunun randomize kontrollü çalışmalar olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Hemşirelik alanında kadına yönelik şiddet konusunda yapılan lisansüstü tezlerde model kullanımın az olduğu saptanmıştır. Lisansüstü öğrencilerin şiddet konulu çalışmalarında model kullanmalarının desteklenmesi önerilir.