Sevinç MEŞE
Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi - 2026;8(2):151-158
Amaç: Bu çalışma, 40 - 69 yaş arası kadınlarda meme kanseri korkusu, farkındalığı ve mamografi öz-yeterlilik düzeylerini belirlemeyi; ayrıca mamografi öz-yeterliliğinin yaş, eğitim, meme kanseri korkusu ve farkındalığı ile olan ilişkisini incelemeyi amaçlamıştır. Yöntem: Bu tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı çalışma, Türkiye'de 40 - 69 yaş grubundaki kadınlarla yürütülmüştür (n = 200). Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Champion Meme Kanseri Korkusu Ölçeği, Mamografi Öz-yeterlilik Ölçeği ve Meme Kanseri Farkındalık Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Kadınların mamografi öz-yeterliliği ile yaş, eğitim, meme kanseri korkusu ve farkındalığı arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla kurulan regresyon modeli anlamlı bulunmuştur (p < 0,05). Modele dahil edilen bağımsız değişkenler, bağımlı değişkendeki toplam varyansın %27'sini açıklamaktadır. Sonç: Meme kanserine yönelik orta düzeydeki korku, farkındalık ve eğitim düzeyinin yükselmesi, mamografi öz-yeterliliğinin gelişmesine katkı sağlayabilir. Mamografi taramalarına katılımı artırmak için yaşlı kadınlara, düşük eğitim seviyesine sahip olanlara ve yüksek meme kanseri korkusu yaşayanlara ulaşmak kritik öneme sahiptir. Hemşireler; farkındalık yaratma, eğitim verme ve kadınları erken teşhis ile tarama süreçlerine yönlendirme konularında hayati bir rol oynayarak hayatta kalma oranlarını artırabilir ve agresif tedavi ihtiyacını azaltabilirler.
