Hülya ÖZBERK, Dilek BİLGİÇ, Melike COŞKUN
Sağlık Akademisyenleri Dergisi - 2026;13(2):439-446
Giriş ve Amaç: Postmenopozal dönemde kadınlarda osteoporoz riski artmakta ve buna bağlı olarak kalça kırıkları önemli bir morbidite ve mortalite nedeni olmaktadır. Sağlıklı yaşam farkındalığı, ileri yaş kadınlarda düşme ve kırık riskini azaltmada önemli bir bileşen olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, menopoz sonrası kalça kırığı olan kadınlarda tanımlayıcı ve sağlık değişkenleri ile sağlıklı yaşam bilinci arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu çalışma, Nisan 2024-Mart 2025 tarihleri arasında bir hastanenin ortopedi servisinde kalça kırığı tanısı alan 52 postmenopozal kadın ile yürütülmüştür. Veriler, tanımlayıcı ve kalça kırığı değerlendirme parametreleri formu ile Sağlıklı Yaşam Farkındalığı Ölçeği kullanılarak yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U testi, Kruskal Wallis testi ve Spearman korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular ve Sonuç: Kadınların Sağlıklı Yaşam Farkındalığı Ölçeği toplam puan ortalaması 53,09+/-8,67 olup farkındalık düzeyinin orta seviyede olduğu saptanmıştır. Hastaneye başvuru şikâyetine göre sağlıklı yaşam farkındalığı puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). Menopoz süresi ve beden kütle indeksi ile sağlıklı yaşam farkındalığı arasında negatif yönde anlamlı ilişki saptanırken, yaş ile farkındalık düzeyi arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. Elde edilen bulgular, postmenopozal dönemde kalça kırığı olan kadınlarda sağlıklı yaşam farkındalığını artırmaya yönelik bütüncül ve koruyucu sağlık hizmetlerinin önemini ortaya koymaktadır.
