KALİTE MALİYETİ ALANINDA HAZIRLANAN TEZLERİN BİBLİYOMETRİK ANALİZİ: 1989 -2024

Semanur SEKİ, Aynur TORAMAN

Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi - 2026;8(2):431-440

Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Sağlık Yönetimi Bölümü, İstanbul, Türkiye

 

Amaç: Bu çalışmanın amacı, 1989 -2024 yılları arasında kalite maliyeti alanında hazırlanmış tezlerin genel görünümünü ortaya koymaktır. Çalışma, tezlerin belirli parametreler doğrultusunda sistematik biçimde incelenmesine dayanmaktadır. Bu araştırma, kalite maliyeti literatüründeki gelişim eğilimlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bunun yanında, çalışmanın gelecekte yapılacak araştırmalara mütevazı bir katkı sağlaması umulmaktadır. Gereç ve Yöntem: Ulusal Tez Merkezi'nde "Kalite Maliyeti" taramasında, elde edilen veriler, Excel programı ve bibliyometrik yazılım (SciMAT) kullanılarak analiz edilmiştir. 1989 -2012 ve 2013 -2024 olmak üzere iki ayrı döneme ayrılarak analiz edilmiş ve anahtar kelimelerin eğilimleri görselleştirilmiştir. Bulgular: Tezlerin en yoğun 1996'da üretildiği, %83'ünün yüksek lisans düzeyinde ve %97'sinin Türkçe olduğu görülmüştür. Dokuz Eylül ve Marmara Üniversiteleri 14'er tez ile öne çıkarken, en fazla tez Sosyal Bilimler Enstitüsü (105) bünyesinde, özellikle İşletme (84) ve Endüstri Mühendisliği (16) alanlarında hazırlanmıştır. Nitel yöntemler (%59) baskındır. İlk dönemde "uygulama", sonraki dönemde "kalite" kavramı merkezde yer almıştır. Sonuç: Kalite maliyeti alanındaki çalışmaların bibliyometrik analizlerle desteklenmesi, literatüre katkılar sunacaktır. Bulgular, akademik ilginin dönemsel dalgalanmalar gösterdiğini ortaya koyarak gelişimsel yönelimlerin izlenmesine imkân tanımaktadır. Nicel ve karma yöntemler ile İngilizce çalışmaların artırılması, uluslararası literatürde bilimsel etkinin artmasına katkı sağlayacaktır. Araştırma, kalite maliyeti literatürüne metodolojik, kavramsal ve stratejik düzeyde değer katan özgün bir kaynak niteliğindedir.