FİLİZ YILDIZ AYDIN, IŞIL ÜSTÜN
Boğaziçi Tıp Dergisi - 2023;10(4):209-215
GİRİŞ ve AMAÇ: Bu çalışmada, kalkaneal spur (topuk dikeni) hastalarında ayak ağrısı ve fonksiyonel durumun kinezyofobi ile ilişkisi araştırıldı. YÖNTEM ve GEREÇLER: Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniğine topuk ağrısı ile başvuran hastalar klinik ve radyolojik olarak değerlendirilerek kalkaneal spur tanısı alan 50 hasta ve 50 sağlıklı kontrol çalışmaya dahil edildi. Katılımcıların demografik verilerinin yanı sıra hasta grupta ağrı şiddeti Vizüel Analog Skala (VAS) ile, ayak fonksiyonları ise Ayak Fonksiyon İndeksi (AFİ) ile ve her iki grupta kinezyofobi Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ) ve Hareket Korkusu Nedenleri Ölçeği (HKNÖ) ile değerlendirildi. BULGULAR: Her iki grubun %90’ı kadın (n=45), %10’u erkekti (n=5). Demografik özelliklerden beden kitle indeksi kalkaneal spurlu hasta grubunda yüksekti (p<0,05). Hastalar ve sağlıklı kontroller arasında TKÖ skorları arasında istatistiksel anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). HKNÖ alt ölçeklerinden olan biyolojik alt ölçek, psikolojik alt ölçek ve total ölçek skorlarında hasta grupta kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yükseklik saptandı (sırasıyla p=0,004, p=0,024, p=0,003). Kalkaneal spur hastalarında VAS-aktivite ile AFİ-ağrı skoru arasında güçlü bir pozitif yönlü istatistiksel anlamlı ilişki (r=0,577, p=<0,001), VAS-aktivite ile AFİ-yetersizlik skoru (r=0,411, p=0,003), AFİ-aktivite kısıtlılığı skoru (r=0,361, p=0,010) ve AFİ toplam skoru (r=0,512, p<0,001) arasında orta derecede pozitif yönlü istatistiksel anlamlı ilişki bulundu. AFİ-aktivite kısıtlılığı skorları ile HKNÖ-biyolojik skoru (r=0,431, p=0,002) ve HKNÖ-toplam skoru (r=0,325, p=0,021) ile arasında orta derece pozitif yönlü istatistiksel anlamlı ilişki bulunmuşken, HKNÖ-psikolojik skoru (r=0,151, p=0,294) arasında bir ilişki saptanmadı. TARTIŞMA ve SONUÇ: Kalkaneal spur hastaları kinezyofobi açısından TKÖ ile değerlendirildiğinde sağlıklı grupla fark saptanmazken, HKNÖ’de fark gözlendi. Kinezyofobi bu hastalar için dikkate alınması gereken bir sorundur. Kalkaneal spur hastalığında biyolojik, psikolojik ve rehabilitasyon yöntemleriyle bütüncül yaklaşım esastır.
