MELTEM ÇATALBAŞ, GÜLAY MANAV, AYŞE FERDA OCAKÇI
Clinical and Experimental Health Sciences - 2015;5(3):154-161
Amaç: Araştırma kalp hastalığı olan down sendromlu çocuklara sahip ebeveynlerin umutsuzluk düzeylerine aile merkezli hemşirelik yaklaşımın etkisini değerlendirmek amacıyla deneysel olarak gerçekleştirilmiştir. Yöntem: İstanbul’da bir devlet hastanesinde Mart-Mayıs 2013 tarihleri arasında yapılan çalışma; çocuk kardiyoloji ve kardiyovasküler cerrahi servisinde yatan veya poliklinik kontrolüne gelen kalp hastalığı olan down sendromlu çocuğa sahip 40 ebeveyn deney, 37 ebeveyn kontrol grubu olmak üzere 77 ebeveyn ile birlikte yapılmıştır. Araştırmada ’aile tanılama formu’ ve ’Beck Umutsuzluk Ölçeği’ kullanılmıştır. Araştırmacı tarafından geliştirilen ’Down Sendromlu Eğitim Kitapçığı’ ile deney grubunda yer alan ebeveynlere eğitim verilmiştir. Araştırmanın verileri bilgisayar ortamında analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; ki-kare, iki grup arasındaki farkı t-testi, grup içi tekrarlı ölçümlerin karşılaştırılmasında eşleşmiş grup t-testi kullanılmıştır. Bulgular: Çocuğun yaşamında ve bakımında ailenin merkezi bir rol oynadığını kabul eden aile merkezi yaklaşımla eğitim alan ebeveynlerin umutsuzluk önce puan ortalaması (x±8.37), umutsuzluk sonra ortalamasından (x±4.10) yüksek bulunmuş olup umutsuzluk azalmıştır (p<0.001). Eğitim almayan ebeveynlerin ise umutsuzluk önce puan ortalaması (x±8.75), umutsuzluk sonra puan ortalamasından (x±11.37) düşük bulunmuş olup umutsuzluk artmıştır (p=0.006). Aile merkezli eğitim alan ebeveynlerin umutsuzluk düzeyleri incelendiğinde, eğitim öncesi ve sonrasındaki umutsuzluk puanları arasındaki fark istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Sonuç: Çalışmanın sonucunda, Kalp Hastalığı olan Down Sendromlu bir çocuğun ebeveynlerinin yaşayacakları umutsuzlukla baş etmelerinde aile merkezli hemşirelik yaklaşımın önemini ön plana çıkartmaktadır.
