Melisa BEYHAN YILMAZ, Turgut ANUK
Genel Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;7(3):635-651
Kanserdeki en büyük zorluklar; tümör gelişimi ve metastaza katkıda bulunan yüzlerce farklı gende meydana gelen mutasyonlar ile epitel hücreleri, stromal hücreler ve kan hücreleri üzerindeki etkileri kapsamaktadır. Buna ek olarak kanser, sürekli olarak yeni mutasyonlar birikti rerek stabil kalmayan, evrimsel olarak değişebilen bir yapı sergiler. Kanser tedavisi; tümörün kökenine, lokalize olduğu bölgeye ve hastalığın ilerleme düzeyine bağlı olarak seçilmekte ve buna göre farklılık göstermektedir. Kanser için cerrahi, kemoterapi ve radyoterapi gibi geleneksel yaklaşımlar da dâhil olmak üzere birçok tedavi yöntemi bulunmaktadır. Bu yöntemler, kanserli bölgenin vücuttan çıkarılmasını ya da çeşitli ajanlar aracılığıyla kanser hücrelerinin hücre ölümüne sürüklenmesini amaçlar. Ancak bu yaklaşımlar, kanserin nüks etmesine yol açabilmekte ve hem kanserli hem de sağlıklı hücrelerde hasara neden olabilmektedir. Bu nedenle günümüzde çok sayıda yeni tedavi yöntemi araştırılmaktadır. Bu yeni tedaviler, geleneksel yaklaşımların ötesine geçerek daha hedefe yönelik ve kişiselleştirilmiş seçenekler sunmakta, böylece kanser tedavisinin etkinliğini artırmaktadır. Güncel tedavi yaklaşımları arasında gen tedavisi, CAR T -hücre tedavisi, kanser aşıları ve antikor temelli tedaviler yer almaktadır. Bu derlemenin amacı, kanser tedavi yöntemlerini incelemek ve mevcut tedavileri, bunların ilerleme düzeylerini ve sınırlılıklarını bilimsel bir bakış açısıyla değerlendirmektir. Bu kapsamda cerrahi, radyoterapi, immünoterapi, hedefe yönelik tedaviler ve gen tedavisi gibi farklı tedavi yöntemleri, kanser hücrelerinin biyolojik aktiviteleri temel alınarak ele alınmaktadır. Ayrıca bu yöntemlerin hastalık kontrolündeki etkinliği ve sağkalım üzerindeki etkileri değerlendirilmekte; kişiselleştirilmiş tıbbın önemi ve bu bağlamda geliştirilen tedavi stratejileri vurgulanmaktadır. Bu derlemenin, hem klinik uygulamalarda hem de araştırma alanında kanser tedavisindeki ilerlemelere katkı sağlaması amaçlanmaktadır.
