Serkan KARAKOYUN, Emel EGE
Güncel Hemşirelik Araştırmaları Dergisi - 2025;5(3):204-216
ÖZET Amaç: Bu çalışmanın amacı kanser hastası yakını olan kadınların jinekolojik kanser farkındalığı ve etkileyen faktörleri belirlemektir. Yöntem: Tanımlayıcı modeldeki araştırmanın örneğini bir üniversite hastanesinde tedavi alan 268 hastanı n 18 yaş ve üzeri kadın yakınları oluşturmuştur. Veriler toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu ve Jinekolojik Kanser Farkındalık Ölçeği (JİKFÖ) kullanıldı. Analizler SPSS programında yapıldı. Anlamlılık seviyesi 0,05 olarak alındı. Bulgular: Çalışmaya katılanların yaş ortalaması 38,96+/-12,89'dır. Menopoz yaşı ortalaması 48,39+/-1,93, beden kitle indeksi (BKİ) ortalamaları 24,07+/-3,90'dır. Katılımcıların JİKFÖ toplam puanı 149,43 +/-17,68 olarak hesaplanmış olup ortalamanın üzerindedir. Katıl ımcıların eğitim düzeyleri, yaşadıkları yer, meslekleri, maddi gelirleri, aile planlaması yöntemi kullanması, çocuğunun olması, düzenli doktor muayenesine gitmesi, menopoza girmesi, dengeli beslenmesi, kronik rahatsızlığının olması, kanser hastası ile yakı nlığı, kanser taraması yaptırması, KETEM'i duyması, erken tanı ve teşhisin tedavide etkin olduğuna inanması ile JİKFÖ toplam puan ortalamaları arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Katılımcının yaşı, beden kitle endeksi, menopoza girdiği yaş ve kanser hastasının yaşı ile JİKFÖ toplam puan ortalaması arasında negatif yönde zayıf bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: Sonuç olarak çalışmada JİKFÖ toplam puanı ortalamanın üzerinde çıkmıştır. Bu durum kanser hastası yakını olmanın bir sonucu olarak değerlendirilmiştir. Hemşirelerin ve diğer sağlık profesyonellerinin bakım verdikleri hasta ve yakınlarını bütüncül olarak değerlendirmesinin bu farkındalığı arttırarak risk gruplarının erken teşhis ve tedaviye başvurmlarına katkı sağlayacağı sonuc una varılmıştır.
