Sibel DOĞRU, Saliha Gökçe ALAGÖZ
Journal of Biotechnology and Strategic Health Research - 2026;10(2):70-79
Amaç: İmmünsüpresif tedavilerin yaygınlaşmasıyla birlikte, hava yolu patojenleri akciğer hastalıklarında giderek daha önemli bir klinik sorun haline gelmiştir. Bununla birlikte, endobronşiyal ultrasonografi eşliğinde transbronşiyal iğne aspirasyonu (EBUS-TBNA) sırasında alınan bronşiyal lavaj (BL) örneklerinden elde edilen kültürlerde hava yolu patojenleri ve antibiyotik direnci hakkında sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmada, malign ve malign olmayan akciğer hastalıklarında EBUS-TBNA sırasında alınan BL kültürlerinin mikrobiyolojik özelliklerinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu tek merkezli, retrospektif, kesitsel çalışmaya, malign veya malign olmayan akciğer hastalığı ön tanısıyla EBUS-TBNA sırasında alınan BL örneklerinin mikrobiyolojik incelemesi yapılan ardışık 347 hasta dahil edildi. Hastaların klinik ve mikrobiyolojik özellikleri değerlendirildi. Bulgular: EBUS-TBNA sırasında alınan BL örneklerinde kültür pozitifliği, malign akciğer hastalığı bulunan hastalarda malign olmayan akciğer hastalığı bulunan hastalara göre anlamlı derecede daha yüksekti (%19,2'ye karşı %5,4, p=0.001). Malign olmayan hastalarda toraks bilgisayarlı tomografisinde (BT) yalnızca lenfadenopati (LAP), kitle/nodül ve kitle/nodül ile birlikte LAP saptanan olgularda kültür pozitifliği sırasıyla %0, %12,5 ve %15,9 olarak bulundu (sırasıyla p=0,01, p=0,192 ve p=0,01). Malign hastalarda ise aynı gruplarda kültür pozitifliği sırasıyla %12,5, %46,2 ve %18,6 olarak saptandı (sırasıyla p=0,22, p=0,01 ve p=0,738). Birden fazla antibiyotiğe dirençli mikroorganizma saptanma oranı malign hastalarda malign olmayan hastalara göre anlamlı olarak daha yüksekti (%80'e karşı %20; p=0,01). En az iki antibiyotiğe direnç ise yalnızca malign hastalarda gözlendi (%56'ya karşı %0). Sonuç: Bu bulgular, klinisyenlerin EBUS-TBNA sırasında elde edilen BL örneklerinin mikrobiyolojik incelemesinin düşünülmesi gereken hastaları belirlemelerine yardımcı olabilir.
