FUNDA UĞUR KANTAR, GÖZDE DERVİŞ HAKİM, MESUT AKARSU, TARKAN UNEK, MÜCAHİT ÖZBİLGİN, TUFAN EGELİ, İBRAHİM ASTARCIOĞLU
İzmir Tıp Fakültesi Dergisi - 2025;4(2):39-46
Amaç: Karaciğer nakli (KN), son dönem karaciğer hastalığının tek kesin tedavisidir. Greft rejeksiyonu, yüksek ekonomik yükü nedeniyle KN’nin önemli bir komplikasyonudur. Bu çalışmada, karaciğer nakli sonrası gelişen komplikasyonları, greft rejeksiyonunun maliyetini ve bu komplikasyonla ilişkili faktörleri araştırmayı amaçladık. Yöntemler: 1998-2016 yılları arasında Türkiye’deki bir üniversite hastanesinde toplam 455 karaciğer nakli gerçekleştirildi. Bu 455 hasta arasından, Banff Şeması kullanılarak histolojik olarak belgelenmiş akut greft rejeksiyonu raporlanan 43 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Greft rejeksiyonu dönemindeki hastane yatış maliyeti; yoğun bakım ünitesi, diyaliz, kan bankası, laboratuvar, radyoloji, ilaçlar ve tıbbi malzemeler gibi spesifik maliyet faktörleri dikkate alınarak kaydedildi. Bulgular: Akut greft rejeksiyonunun ortalama maliyeti 12.423,74 (315,00-61.236,94) Amerikan Doları olarak hesaplandı. Toplam maliyetin en önemli bileşenleri ilaçlar, laboratuvar hizmetleri ve tıbbi malzemelerdi. Akut rejeksiyon maliyeti, Birleşik Organ Paylaşım Ağı (UNOS) skoru (p:0.928), Son Dönem Karaciğer Hastalığı Modeli (MELD) skoru (p:0.935), donör tipi (p:0.976), hasta yaşı (p:0.464) ve cinsiyetinden (p:0.584) bağımsız bulundu. Sonuç: Akut greft rejeksiyon maliyeti, hastaların demografik özelliklerinden bağımsızdır. Bu çalışmanın önemi, Türkiye’de akut karaciğer rejeksiyonu olan karaciğer nakilli hastalar arasında maliyet analizi yapan ilk çalışma olmasıdır. Dünyada da bu alandaki çalışmalar oldukça sınırlıdır.
