ARZU GÜNEŞ, İLKNUR KESKİN
Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;39(1):77-84
Karaciğer, hasar gördüğünde yüksek düzeyde kendini yenileme yeteneği gösteren vital bir organdır. Günümüzde toksik maddelere artan maruziyet, çevresel faktörler ve yaşam tarzı değişiklikleri nedeniyle karaciğer hastalıklarının görülme sıklığı artmıştır. Bu durum, karaciğer rejenerasyonunu anlama ve bu süreci optimize etme ihtiyacını daha da önemli hale getirmiştir. Kronik karaciğer hastalıklarının son evresinde karaciğer nakli yaygın bir tedavi seçeneği olmasına rağmen uygun organ bulmanın zorluğu ve doku reddi gibi dezavantajları mevcuttur. Bu nedenle, birçok araştırmacı karaciğerin rejeneratif kapasitesini inceleyerek yeni tedavi yaklaşımları geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu derleme makalesi, karaciğer rejenerasyon sürecini, bu süreçteki biyolojik ve moleküler mekanizmaları, çalışılan hayvan modellerini ve sinyal yolaklarını detaylandırmaktadır. Böylece, rejenerasyon sürecindeki değişiklikler ele alınırken, gelecekteki araştırmalar ve potansiyel terapötik stratejiler için bu derleme makalesinin bir rehber niteliği taşıması sağlanmıştır.
