Mehmet Ali Yıldız, Cemyiğit Deveci, Mehmet Atılgan
Adli Tıp Dergisi - 2025;39(3):309-317
Amaç: Karbonmonoksit (CO) zehirlenmesi, dünya genelinde önemli ve önlenebilir bir ölüm nedeni olmaya devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı, Antalya, Türkiye'de otopsisi yapılan ölümcül CO zehirlenmesi vakalarının epidemiyolojik, toksikolojik ve adli özelliklerini değerlendirmektir . Gereç Ve Yöntem : 2011 ile 2020 yılları arasında Antalya'da gerçekleştirilen 8.649 otopsi arasında, CO zehirlenmesi tanısı konulan 105 olgu retrospektif olarak incelenmiştir. Olgulara ait yaş, cinsiyet, mevsimsel dağılım, olayın gerçekleştiği yer, COHb düzeyleri, otopsi bulguları ve toksikolojik analiz sonuçları değerlendirilmiştir. COHb düzeyleri, moleküler absorbsiyon spektrofotometrisi yöntemiyle ölçülmüştür. İstatistiksel analizlerde Mann-Whitney U, Fisher's Exact ve Spearman korelasyon testleri kullanılmıştır. Bulgular: 105 olgunun 68'i (%64,8) erkek, 37'si (%35,2) kadındı. Ölümlerin çoğunluğu kış mevsiminde (%56,2) ve konut ortamında (%71,4) gerçekleşmiştir. Katı yakıtla çalışan sobalar, CO maruziyetinin en yaygın kaynağı olarak saptanmıştır (%30,5). Ortalama COHb düzeyi %56,5 olup, yaşlı bireylerde ve kronik hastalığı bulunanlarda anlamlı olarak daha düşük seviyeler tespit edilmiştir (p<0,05). Olguların %19,1'inde CO zehirlenmesine geniş yanıklar da eşlik etmiştir. COHb düzeyleri, yaş ile ters yönde korelasyon göstermiş; eşlik eden hastalığı veya termal yaralanması olan olgularda daha düşük bulunmuştur . Sonuç: Ölümcül CO zehirlenmesi, özellikle yetersiz havalandırılan ortamlarda kullanılan katı yakıtlı sobalarla ilişkili olarak hâlâ büyük ölçüde önlenebilir bir halk sağlığı sorunu olmaya devam etmektedir. Postmortem COHb tayini, tanı açısından en güvenilir yöntemdir. Kamu spotları, yapısal güvenlik önlemlerinin iyileştirilmesi ve multidisipliner iş birliği, CO'ya bağlı ölümlerin azaltılmasında temel unsurlardır .
