KADİHAN YALÇIN ŞAFAK, MEHMET AKÇİÇEK
Kafkas Tıp Bilimleri Dergisi - 2015;5(2):54-59
AMAÇ: Yaş, cinsiyet, arteriyel hipertansiyon öyküsü, diabetes mellitus, hiperlipidemi, koroner arter ve serebrovasküler hastalık öyküsü ve sigara kullanımının karotis intima media kalınlığı üzerine etkisini belirlemektir. Yöntem: Herhangi bir nedenden dolayı kliniğimizde, dört aylık periyotta ekstrakranial karotis arterlere yönelik Renkli Doppler Ultrasonografi incelemesi yapılan olgular (N=222) prospektif olarak değerlendirildi. Her olgunun karotis intima media kalınlığı, her iki ana karotis arterin yaklaşık 1-1,5 cm’lik distal bölümünden, yalnızca posterior duvardan, üçer kez ölçüldü. Sağ ve sol ana karotis arterden ölçülen değerlerin ortalaması alınıp kaydedildi. Aterosklerotik plak varlığı kaydedildi. Çap ölçümüne göre ≥ % 15 darlığı olan olgular seçildi. Yaş, cinsiyet, hipertansiyon, diyabet, hiperlipidemi, kardiyovasküler hastalık öyküsü ve sigara kullanımının ana karotis arterin intima media kalınlığı üzerine etkisi ve plak varlığı ile karotis karotis intima media kalınlığı arasındaki ilişki araştırıldı. BULGULAR: Yaş, cinsiyet, sigara, koroner arter ve serebrovasküler hastalık öyküsü, hiperlipidemi, hipertansiyon ve diabetes mellitus univariate analizde ana karotis arterin intima media kalınlığı üzerine tek başlarına etkili risk faktörleri oldukları saptandı. Yapılan regresyon analizi sonucunda diabetes mellitus dışındaki tüm parametrelerin ana karotis arterin intima media kalınlığı üzerine anlamlı etkisi olduğu görüldü. En önemli etkinin hipertansiyondan kaynaklandığı bunu, hiperlipidemi, koroner arter ve serebrovasküler hastalık öyküsü değişkenlerinin takip ettiği saptandı. Plak ve darlık saptanan olguların ana karotis arterin intima media kalınlığı ölçümlerinin saptanmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu görüldü. SONUÇ: Ana karotis arterin intima media kalınlığı; yaş ve cinsiyet gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin yanı sıra, sigara kullanımı, hipertansiyon, hiperlipidemi, koroner arter ve serebrovasküler hastalık gibi değiştirilebilen risk faktörlerinden etkilenir.
