MEHMET YAŞAR İŞCAN, P SEMA AKA
Adli Bilimler Dergisi - 2007;6(1):43-51
Antik toplumları ve adli alanda insan kalıntılarını çalışan antropologlar son yıllarda mesleki streslerin kas ve iskelet sistemi üzerine etkisine özel ilgi göstermektedirler. Bir çok osteolojik ve anatomik çalışmada görüldüğü gibi, mesleki ve iş stresleri iskelet sistemi üzerinde daimi işaretlerini bırakırlar. Bu mesleklerden biri de, vücuttan istenmeyen tüylerin estetik, dini, hijyenik ve diyet nedeniyle uzaklaştırılması işi olup, bireyin kendisi yada profesyoneller tarafından yapılmaktadır. Ağda, genellikle Türk hanımları tarafından, bu amaçla evlerde ya da güzellik salonlarında uygulanan, su ile kristaline limon tuzunun şekerle karıştırılmasından oluşan yoğun bir maddedir. Ağdacılığı profesyonel meslek olarak icra eden bayanlar, günün bir bölümünü bu yoğun madde ile uğraşarak geçirirler. Bu çalışmanın amacı bu profesyonel bayanlarda gelişen parmak yapılarını incelemek ve tarif etmektir. Çalışmadan beklenen, el kemiklerinde ağdanın fiziki stresine karşı yürütülen işin karakteristiğini yansıtan benzersiz deformasyonun saptanmasıdır. Araştırmada güzellik salonunda 14-35 yıl süre ile tam zamanlı çalışan altı kişi ile, ilaveten bu meslekle ilişkisi olmayan üç bayanın parmakları incelenmiştir. Katılımcıların izni dahilinde kendilerinden bu meslek hakkında bilgiler ve el resimleri, katılan 7 kişiden de el röntgenleri alınmıştır. Çalışma gösteriyor ki, ağda etkinliği 3 safhada (hiperfleksion, proksimal interfalanjial eklemde ekstansion, ve distal interfalanjial eklemde fleksiyon) analiz edilebilir. Fotoğraf ve röntgenlerde görüldüğü gibi 2'inciden 4'üncüye kadar parmaklar ulnar yöne dönmektedir. Distal falankslar en çok aks dışında görülenler arasındadır. Baş parmak belirgin bir reaksiyon sergilememektedir. Bu da belki baş parmağın ağda uygulamasının en son safhasına doğru kullanılmasındandır. Bazı bayanlar çok spesifik olmayan boyun ve sırt ağrıları, parmaklarında uyuşma ve ağrılardan şikayet etmektedirler. Bu çalışmalar fiziki meslek gerilimlerine maruz kalan insan iskeletine etki eden stresleri göstererek adli antropologa ve adli tıp uzmanlarına spesifik sağlık problemlerinin sebebini saptamada bilgi sağlarlar. Bu bilgiler aynı zamanda kimliği bilinmeyen insan kalıntılarının kimliğinin tespit etmede yardım edebilir.