Feyza BARDAK, Sevgi TULUPCU
Genel Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;8(1):18-27
Bu çalışma yetişkin bireylerde çevre yanlısı davranışları ve ilişkili faktörleri belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bu araştırma, Türkiye'nin Doğu Akdeniz Bölgesi'nde bulunan bir şehir merkezinde yaşayan yetişkin bireylerin çevre yanlısı davranışlarını belirlemek amacıyla kesitsel ilişkisel desende yürütülmüştür. Çalışma toplam 248 kişinin gönüllü katılımıyla tamamlanmıştır. Çalışmanın analiz sürecinde katılımcıların özellikleri sayı, yüzde ve frekans dağılımlarıyla özetlenmiş ve hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. Çalışmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 36,40+/-10,19'dur. Bireylerin %59,7'si erkek, %53,6'sı evli ve %44'ü lisans derecesine sahiptir. Bireylerin ekolojik uygulamalar ölçeğinde ortalama puanı 31,25+/-6,00'dır. Bireylerin çevre yanlısı davranışlarının belirleyicileri incelendiğinde, eğitim düzeyinin artmasının (ß=0,834) ve geri dönüşüm davranışının artmasının (ß=2,218) çevre yanlısı davranışları artırıcı etkiye sahip olduğu görülmektedir. Ayrıca, bireylerin motorlu taşıtları tercih etmesinin çevre yanlısı davranışlar üzerinde olumsuz bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir (ß= -1,786). Bireysel düzeyde çevre yanlısı davranışlar, çevre sağlığının korunmasında önemlidir. Çalışmanın sonuçlarında, bireylerin çevre yanlısı davranışlarının ortalama puanın üzerinde olmasına rağmen yüksek bir değere sahip olmadığı düşünülmektedir.