KIRILGAN NARSİSİSTİK ÖZELLİKLERİ YÜKSEK OLAN BİREYLERDE NARSİSİSTİK YARA İLE SOMATİZASYON ARASINDAKİ İLİŞKİDE ÖFKEYİ İFADE ETMENİN DÜZENLEYİCİ ROLÜ

Özgün ÖZGÖNÜL

Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi - 2026;8(3):274-282

İstanbul Aydın University, Institute of Graduate Studies, Clinical Psychology PhD Program, İstanbul, Türkiye

 

Kırılgan narsisistik kendilik, ötekilerin duygu ve düşüncelerine karşı aşırı hassasiyet, büyüklenmeci fantezilere eşlik eden utanç, alınganlık, öfke ve reddedilme ile eleştiriye karşı duyarlılıkla karakterizedir. Bu yapı, dışsal onaya bağımlı benlik değerinin tehdit edildiği durumlarda narsisistik yaralanmalara yol açmakta, bu yaralanmalar da yoğun öfke duygusunu tetiklemektedir. Sözel olarak ifade edilemeyen öfkenin bedensel yolla dışa vurulması somatizasyon süreçlerini güçlendirebilmektedir. Bu doğrultuda araştırmanın amacı, kırılgan narsisistik özellikleri yüksek bireylerde narsisistik yaralanma ile somatizasyon arasındaki ilişkide öfkeyi dışa ifade etmenin düzenleyici rolünün incelenmesidir. Araştırmanın örneklemi, İstanbul ilinde yaşayan 303 kadın (%64,10) ve 170 erkek (%35,90) olmak üzere toplam 473 bireyden oluşmaktadır. Katılımcılara araştırmacı tarafından hazırlanan sosyodemografik veri formu ile Kırılgan Narsisizm Ölçeği (KNÖ), Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (ÇÇTÖ), Sürekli Öfke ve Öfke Tarzları Ölçeği (SÖÖTÖ) ve Somatizasyon Ölçeği (SÖ) uygulanmış, elde edilen veriler SPSS 25 programı ile analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular sonucunda, kırılgan narsisistik özellikleri yüksek bireylerde narsisistik yaralanma ve somatizasyon belirtileri arasındaki ilişkide öfkeyi dışa ifade etmenin düzenleyici rolü olmadığı; ancak bireylerin kırılgan narsisistik özellikleri ile somatizasyon belirtileri arasındaki ilişkide öfkeyi dışa ifade etmelerinin düzenleyici rolü olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, kırılgan narsisizmin bastırılmış öfke deneyimleriyle yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Sözel olarak ifade edilemeyen öfkenin bedensel belirtiler aracılığıyla dışa vurulması, narsisistik yaralanmaların somatik yansımalarına işaret etmektedir. Bulgular, kırılgan narsisistik yapının psikosomatik süreçlerle etkileşimini anlamada öfke dışavurumu biçimlerinin önemini vurgulamakta ve klinik uygulamalarda öfke düzenleme becerilerine odaklanmanın koruyucu bir rol oynayabileceğini göstermektedir.