Saadet Han ASLAN, Yaşar ENLİ
Pamukkale Tıp Dergisi - 2026;19(2):413-422
Amaç: Astım-KOAH overlap (AKO) bazı özelikleri ile astım bazı özellikleri ile Kronik Obstruktif Akciğer Hastalığına (KOAH) benzeyen bir hastalıktır. Astım için Küresel İnsiyatif (Global Initiative for Astma, GINA) ve KOAH için Küresel İnisiyatif (Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease, GOLD) rehberlerinde "persistan hava akımı kısıtlanması (postbronkodilatör FEV1/FVC<%70) olan olgularda astım ve KOAH özelliklerinin birbirine yakın oranlarda eşlik etmesidir" şeklinde tanımlanmıştır. KOAH tanısıyla takip ettiğimiz hastalardan GINA ve GOLD kriterlerine göre AKO olan hastaların sıklığını araştırmayı, klinik özelliklerini ve laboratuvar bulgularını karşılaştırmayı amaçladık. Bu hastalarda prostaglandin D2 (PGD2) düzeylerini değerlendirerek AKO ayırıcı tanısında bir parametre olarak kullanılıp kullanılamayacağını araştırdık. Gereç ve yöntem: Çalışmaya Ekim 2021-Mayıs 2022 tarihleri arasında Denizli'deki 3 hastanenin göğüs hastalıkları polikliniklerine başvuran, en az bir yıldır KOAH tanısıyla takip ve tedavi altındaki 40 yaş ve üzeri hastalar dahil edildi. Tüm hastalarda solunum fonksiyon testi (SFT) ile reversibilite araştırıldı. Hastalarda postbronkodilatatör FEV1/FVC<%70 ve reversibilite pozitifliği bulunması AKO olarak değerlendirildi. KOAH ve AKO olarak ikiye ayrılan hastalar klinik, laboratuvar, SFT ve hastane başvuruları bakımından karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya alınan 166 KOAH hastasının 158'i erkek, 8'i kadındı ve yaş ortalamaları 61,48 (40-84) idi. KOAH tanısıyla çalışmaya alınan 30 (%18,07) hastaya AKO tanısı konuldu. AKO hastalarının ortalama kan eosinofil yüzdesi KOAH'lılardan daha yüksekken, ortalama kan nötrofil sayı ve yüzdeleri KOAH'lılardan daha düşüktü (sırasıyla p=0,02, p=0,02 ve p=0,03). KOAH grubunun total IgE düzeyi AKO grubuna göre daha yüksekti ( p=0,006). Sonuç: Çalışmamızda AKO hastalarını KOAH'lılardan ayırmada PGD2'nin faydasız; ortalama kan eosinofil yüzdeleri ve ortalama kan nötrofil yüzdelerinin ise faydalı, ancak yetersiz oldukları sonucuna varılmıştır.
