Serhat ÖZGÜN, Ersin ALKILINÇ, Ahmet Hamdi ILGAZLI
Acta Medica Alanya - 2026;10(1):50-55
Amaç: Bu çalışma, kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) hastalarında anksiyete ve depresyon prevalansını belirlemeyi ve GOLD (Global Initiative for Obstructive Lung Disease) tarafından tanımlanan KOAH evrelerinde psikolojik semptomlar ile nefes darlığı şiddeti arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır . Yöntemler: Temmuz 2018 ile Temmuz 2019 tarihleri arasında Pulmoner Hastalıklar polikliniğinde kesitsel bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Altmış bir KOAH hastası Beck Anksiyete Envanteri (BAI), Beck Depresyon Envanteri (BDI), Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADS) ve mMRC nefes darlığı ölçeği kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Anksiyete ve depresyon puanları, mMRC dereceleri yükseldikçe önemli ölçüde artmıştır (BAI: p=0,012; BDI: p=0,018). Klinik eşik değerlerine göre anksiyete prevalansı BAI >=16 için %9.8 (n=6) ve HADS-A >=10 için %8.2 (n=5) olarak saptandı. Depresyon prevalansı BDI >=17 için %11.5 (n=7) ve HADS-D >=7 için %26.2 (n=16) idi. Nefes darlığı şiddeti (mMRC), anksiyete skorlarıyla orta düzeyde bir ilişki (Spearman'ın rho = 0,407, p = 0,001) ve depresif semptomlarla daha zayıf, sınırda bir ilişki (rho = 0,251, p = 0,051) göstermiştir. Sigara içme durumu depresif belirtilerle korelasyon gösterdi (BDI: p=0,025; HADS-D: p=0,012). Paket-yıl, anksiyete (rho=0,371, p=0,005) ve depresyon (rho=0,309, p=0,022) ile zayıf ancak önemli bir korelasyon gösterdi. FEV1% ile psikolojik ölçekler arasında herhangi bir ilişki tespit edilmedi. Sonuç: Dispne şiddeti ve sigara maruziyeti, KOAH hastalarında artmış psikolojik sıkıntı ile ilişkili bulunmuştur. Bu sonuçlar, KOAH yönetiminde semptom değerlendirmesine ek olarak psikiyatrik komorbiditelerin rutin olarak taranmasının klinik açıdan gerekli olduğunu düşündürmektedir.
