Yakup YALÇIN, Özden SEÇKİN, Serkan ÜNLÜ, Betül Ayça YAMAK, Mustafa CEMRİ, Mehmet Rıdvan YALÇIN
Gazi Medical Journal - 2026;37(2):209-214
Amaç: Korunmuş ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetersizliğinde (HFpEF) sağ kalp tutulumu giderek daha fazla önem kazanmaktadır; ancak erken dönemde ortaya çıkan fonksiyonel bozukluklar, konvansiyonel ekokardiyografik parametrelerle saptanamayabilir. Bu çalışmada, HFpEF tanılı hastalarda sağ ventrikül ve sağ atriyum fonksiyonlarının, konvansiyonel ekokardiyografi ve iki boyutlu benek takibi yöntemiyle elde edilen miyokardiyal deformasyon parametreleri kullanılarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntemler: Bu kesitsel çalışmada, Ocak 2020-Ocak 2022 tarihleri arasında dekompanse kalp yetersizliği nedeniyle hastaneye yatırılan HFpEF tanılı hastalar değerlendirildi. Tüm hastaların sol ventrikül ejeksiyon fraksiyonu >=%50 idi ve kapsamlı transtorasik ekokardiyografik inceleme yapıldı. Sağ ventrikül ve sağ atriyumun yapısal ve fonksiyonel özellikleri; konvansiyonel ekokardiyografik ölçümler, Doppler ve doku Doppler parametreleri ile iki boyutlu benek takibi yöntemiyle elde edilen strain değerleri kullanılarak analiz edildi. Bulgular, yaş ve cinsiyet açısından benzer özelliklere sahip kontrol grubu ile karşılaştırıldı. Bulgular: Sol ventrikül boyutları ve sistolik fonksiyon parametreleri HFpEF ve kontrol grupları arasında benzerdi. Buna karşılık, HFpEF grubunda sağ ventrikül diyastolik alanı ve sağ atriyum sistol sonu alanı anlamlı olarak daha büyüktü. Konvansiyonel sağ ventrikül fonksiyon parametrelerinin erken fonksiyonel bozukluğu saptamadaki duyarlılığı sınırlıydı. İki boyutlu (2B) benek takibi ekokardiyografisi ile HFpEF hastalarında sağ ventrikül global longitudinal strain ve serbest duvar strain değerlerinin anlamlı olarak azaldığı saptandı. Ayrıca sağ atriyum rezervuar ve kontraksiyon fazı strain değerleri düşük bulunurken, kondüit fazı strain değerlerinde gruplar arasında anlamlı fark izlenmedi. Sonuç: 2B benek takibi ekokardiyografisi, HFpEF hastalarında konvansiyonel ekokardiyografik değerlendirme ile saptanamayabilecek subklinik sağ ventrikül ve sağ atriyum disfonksiyonunu ortaya koyabilmektedir. Miyokardiyal deformasyon analizinin rutin değerlendirmeye eklenmesi, bu hasta grubunda sağ kalp tutulumunun daha kapsamlı biçimde değerlendirilmesine katkı sağlayabilir.
