CEREN TÜRKDOĞAN GÖRGÜN, ELİF ERBAY
Genel Tıp Dergisi - 2024;34(4):491-499
Amaç: Bu çalışma, koruyucu faktörlerin, stres ve kaygı düzeylerinin COVID-19 salgını boyunca sağlık çalışanlarının psikolojik dayanıklılık düzeylerini nasıl etkilediğini araştırmıştır. Özel amaçlar arasında, sağlık çalışanlarının psikolojik dayanıklılıklarının demografik değişkenlere göre anlamlı farklılık gösterip göstermediğinin incelenmesi de yer almaktadır. Gereç ve Yöntem: İki eğitim ve araştırma hastanesinden toplam 303 sağlık çalışanı anketi tamamlamıştır. Veri toplama araçları olarak Psikolojik Dayanıklılık için Koruyucu Faktörler Ölçeği, Viral Salgınlara Karşı Stres ve Kaygı Ölçeği ve Kısa Dayanıklılık Ölçeği kullanılmıştır. Sırasıyla doğrulayıcı faktör analizi, güvenilirlik analizleri, yapı geçerliliği analizi, ayırıcı geçerlilik analizi, yapısal eşitlik modellemesi, t-testi ve ANOVA yapılmıştır. Bulgular: Psikolojik Dayanıklılık için Koruyucu Faktörler Ölçeği’nin sadece Bireysel alt faktörünün sağlık çalışanlarının psikolojik dayanıklılık düzeyi üzerindeki etkisi pozitif ve anlamlıdır (b=.847, t= 8.670, p<.001); sağlık çalışanlarının viral salgınlara karşı stres ve kaygı düzeylerinin psikolojik dayanıklılık düzeyleri üzerindeki etkisi ise anlamsız bulunmuştur (b= .039, t=-.468, p=.640; b= .095, t=1.073, p=.283). Erkek (M=4.53, SD=.55), evli (M=4.50, SD=.55), lise mezunu (M=4.87, SD=.27), 31 yıl ve üzeri deneyime sahip (M=5.00, SD=.00), çocuk sahibi (M=4.54, SD=. 53) ve haftada 2-3 gün egzersiz yapan (M=4.54, SD=.46) sağlık çalışanlarının dayanıklılık düzeyleri anlamlı derecede daha yüksek çıkmıştır. Sonuç: Bu çalışma, bireysel koruyucu faktörlerin (sağlıklı beceriler ve yetenekler gibi) sağlık çalışanlarının psikolojik dayanıklılığını olumlu yönde etkilediğini ve sağlık çalışanlarının psikolojik sağlığı için önemli bir rol oynadığını göstermiştir. Erkek, evli, düşük eğitimli, daha deneyimli, çocuk sahibi ve haftada 2-3 gün spor yapan sağlık çalışanlarının psikolojik dayanıklılıkları ise anlamlı düzeyde daha yüksektir.
